Tin Tức Văn Nghệ Thời Sự Hải Ngoại

[music123]

Thủ tướng Canada đình chỉ đàm phán thương mại, lệnh cho phái đoàn về nước: Mỹ áp thuế 50% ngay giữa đêm

Thư Nghiêm | 22/08/2026

Đàm phán thương mại Mỹ - Canada đã sụp đổ sau gần 2 tuần căng thẳng.



Đàm phán thương mại giữa Mỹ và Canada đã sụp đổ vào đêm 21/8, khởi động tiến trình áp mức thuế quan 50% lên hàng loạt mặt hàng của Canada, NBC News đưa tin. Các mức thuế này chính thức có hiệu lực vào lúc nửa đêm.

Sau nhiều tuần đàm phán, Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết: Dù đã đạt được những tiến bộ quan trọng, nhưng “những tiến bộ đó vẫn chưa đủ để đáp ứng các mục tiêu của chúng tôi vì người dân Canada".

“Do đó, vào tối nay, tôi đã quyết định đình chỉ các cuộc đàm phán thương mại với Mỹ và chỉ đạo các nhà đàm phán của Canada quay trở lại Ottawa", ông Carney cho biết trong một tuyên bố được gửi qua email.

Theo văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ, các mức thuế quan này tác động đến khoảng 20 tỷ USD hàng nhập khẩu từ Canada sang Mỹ và sẽ nhắm vào mọi thứ, từ gậy khúc côn cầu, vật liệu xây dựng, đồ uống có cồn cho đến một số loại quần áo nhất định.

Ông Carney tuyên bố Canada sẽ ngay lập tức trả đũa Mỹ.

“Canada sẽ áp dụng các mức thuế tương đương để bảo vệ người lao động và doanh nghiệp”, ông nhấn mạnh.

Đàm phán sụp đổ sau gần 2 tuần căng thẳng, mặc dù theo NBC News, dường như cho đến tận những giây phút cuối cùng quan chức từ cả hai phía vẫn lạc quan về khả năng đạt được thỏa thuận.

Hôm 20/8, Bộ trưởng Canada phụ trách quan hệ thương mại với Mỹ đã có cuộc gặp kéo dài nhiều giờ với Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer.


“Chúng tôi đang rất gần rồi, chúng tôi vẫn tiếp tục đạt tiến triển và sẽ ở lại đây để làm những việc cần thiết cho đến khi đạt được mục tiêu đó”, ông Dominic LeBlanc chia sẻ với các phóng viên khi rời khỏi văn phòng của ông Greer vào tối 20/8.

Đến ngày 21/8, các nhà đàm phán Canada tiếp tục gặp những người đồng cấp Mỹ và các cuộc thảo luận kéo dài cho đến những giây phút cuối cùng trong ngày. Tuy nhiên, hai bên đã không thể đạt được thỏa thuận.

Khi đàm phán kéo dài, chính phủ của Thủ tướng Mark Carney đã vấp phải một số phản đối từ một số thủ hiến các tỉnh. Thủ hiến bang Manitoba, ông Wab Kinew, cho rằng chính phủ liên bang Canada nên “chiến đấu” với ông Trump.

Một điểm nghẽn cụ thể là yêu cầu từ ông Carney gửi tới các thủ hiến cấp tỉnh về việc dỡ bỏ lệnh cấm bán đồ uống có cồn của Mỹ.

Theo hãng tin CBC, Thủ hiến bang Quebec, bà Christine Fréchette, cho biết hôm 20/8 rằng bà vẫn đang “phân tích” yêu cầu này. Các thủ hiến khác, chẳng hạn như ông Doug Ford của Ontario, người đứng đầu khu vực đông dân nhất cả nước, đã không đưa ra bất kỳ phát biểu công khai nào.

Trước đó, Thủ tướng Canada đã tuyên bố rằng các mức thuế mà ông Trump dọa áp lên Canada sẽ cấu thành một “vi phạm trực tiếp” đối với Hiệp định Mỹ - Mexico - Canada, văn kiện mà chính ông Trump đã đàm phán và ký kết trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình.

Phòng Thương mại Mỹ đã cảnh báo trong một tuyên bố tuần này rằng "các mức thuế cao hơn sẽ gây tổn hại cho cả hai nền kinh tế, đẩy chi phí tăng cao đối với các hộ gia đình Mỹ, làm gián đoạn thêm các chuỗi cung ứng quan trọng, đồng thời gây rủi ro cho 13 triệu việc làm của người Mỹ" vốn phụ thuộc vào hiệp định thương mại Bắc Mỹ này.

Các mức thuế mới được áp dụng dựa trên thẩm quyền tổng thống được trao bởi Mục 338 của Đạo luật Thuế quan năm 1930, một điều luật chưa từng được triển khai trước đây. Luật này cho phép Nhà Trắng áp dụng các mức thuế lên tới 50% đối với bất kỳ đối tác thương mại nước ngoài nào được coi là “phân biệt đối xử” với thương mại của Mỹ.

Mặc dù vậy, các mức thuế mới đối với Canada gần như chắc chắn sẽ bị thách thức tại tòa án.

[music123]

Canada đáp trả mức thuế 50% của Mỹ

Phương Linh Chủ nhật, 23/8/2026

Sau khi Washington áp thuế 50% lên khoảng 20 tỷ USD hàng Canada, Ottawa tuyên bố sẽ đáp trả theo nguyên tắc “đồng USD đổi đồng USD” từ 8/9.



Thủ tướng Canada Mark Carney. Ảnh: Reuters.

Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 22/8 cho biết Ottawa sẽ áp thuế trả đũa đối với hàng nhập khẩu từ Mỹ, sau khi chính quyền Tổng thống Donald Trump áp mức thuế 50% lên một loạt sản phẩm của Canada từ ngày 22/8, Reuters đưa tin.

“Canada sẽ đáp trả từng USD thuế mà Washington áp đặt, nhằm bảo vệ người lao động, nông dân, các gia đình và doanh nghiệp Canada”, ông Carney nói tại cuộc họp báo ở Ottawa.

Động thái này diễn ra chỉ vài giờ sau khi hai nước không thể đạt thỏa thuận thương mại vào cuối ngày 21/8 (giờ địa phương), bất chấp nhiều ngày đàm phán căng thẳng.


Theo ông Carney, những yêu cầu mới được Mỹ đưa ra vào phút chót là “bất công, không mang lại lợi ích kinh tế” và khiến Canada nghi ngờ về khả năng thực thi lâu dài của bất kỳ thỏa thuận nào.

Thuế mới của Mỹ ảnh hưởng đến khoảng 20 tỷ USD hàng hóa Canada, trong đó có rượu vang, đồ nội thất, sản phẩm sữa, xi măng, quần áo, cần câu và thiết bị khúc côn cầu. Đáng chú ý, các mặt hàng này không được miễn thuế theo Hiệp định Mỹ - Mexico - Canada (USMCA), vốn đã giúp phần lớn hàng xuất khẩu Canada vào Mỹ tránh các mức thuế mới trong 18 tháng qua.

Theo ông Carney, các biện pháp đáp trả của Canada sẽ tập trung vào thép, sản phẩm sữa, thiết bị gia dụng, máy móc nông nghiệp, bột giấy và giấy, điện tử cùng một số nhóm hàng mà Mỹ từng áp thuế đối với Canada.



Ottawa sẽ áp thuế lên thép và một số ngành hàng khác từ Mỹ bắt đầu từ 8/9. Ảnh: Reuters.


Ottawa sẽ công bố chi tiết danh sách hàng hóa và mức thuế trong những ngày tới. Trước đó, chính phủ Canada cho biết nguyên tắc áp dụng sẽ là “đồng USD đổi đồng USD”, tức mức thuế trả đũa tương ứng với số thuế mà hàng hóa Canada phải chịu tại Mỹ.

“Chúng tôi không thể chấp nhận những gì họ đưa ra và sẽ không trao cho họ những gì họ yêu cầu”, ông Carney nói.

Thủ tướng Canada cho biết Ottawa cũng sẽ công bố các biện pháp hỗ trợ những ngành chịu ảnh hưởng bởi thuế mới của Mỹ trong tuần tới.

Ông đồng thời nhấn mạnh vai trò của Canada đối với nguồn cung năng lượng cho Mỹ. “Canada cung cấp năng lượng cho tăng trưởng của Mỹ”, ông Carney nói, đồng thời cho rằng Washington cũng không muốn Ottawa ngừng cung cấp nguồn năng lượng này.

Các cuộc đàm phán thương mại giữa Mỹ và Canada diễn ra trong suốt tuần qua và từng phát đi tín hiệu rằng một thỏa thuận có thể sớm được hoàn tất.

Tổng thống Trump trước đó đã lùi thời hạn áp thuế ban đầu từ ngày 20/8, chỉ vài giờ trước khi mức thuế có hiệu lực, với lý do hai bên đang tiến gần đến một thỏa thuận. Bộ trưởng Thương mại Canada phụ trách quan hệ với Mỹ Dominic LeBlanc hôm 20/8 cũng nói rằng thỏa thuận “rất gần”.

Ông Carney cho biết những yêu cầu mới của Washington bao gồm siết chặt một số quy định liên quan đến sản xuất xe tải, hạn chế khả năng Canada ký các thỏa thuận thương mại mới với những quốc gia khác và một số vấn đề khác.

Phía Mỹ lại đưa ra cách lý giải khác. Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho rằng Canada đã từ chối hoàn tất thỏa thuận theo những điều khoản mà hai bên đạt được trước đó trong tuần, theo CNBC.

Ông Greer cho biết Washington từng đề xuất dành cho Canada “điều kiện thậm chí tốt hơn”, bao gồm giảm đáng kể thuế đối với thép, nhôm, ôtô và gỗ xẻ. Tuy nhiên, theo ông, Canada vẫn duy trì các biện pháp đáp trả Mỹ, trong đó có việc cấm một số hàng hóa và dịch vụ của Mỹ.

Ông Greer nói trên Fox News rằng hiện chưa có kế hoạch cho vòng đàm phán mới với Canada.

[music123]

Thủ tướng Canada ‘bẻ lái’ phút chót, làm điều ít cường quốc dám làm với Mỹ

Tú Linh
23/08/2026

Thủ tướng Canada Mark Carney vừa làm điều mà trước đây rất ít lãnh đạo thế giới dám làm, khi từ bỏ thứ mà ông gọi là thỏa thuận thương mại tồi với Mỹ.




Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: AP)

Chủ động rời bàn đàm phán

Sau nhiều ngày đàm phán thương mại căng thẳng với Mỹ, khi chỉ còn chưa đầy 1 giờ trước thời hạn nửa đêm để chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump áp dụng vòng thuế quan mới, ông Carney đã chỉ đạo các đại diện Canada rời khỏi bàn đàm phán.

Sau đó, ông tuyên bố rằng, khi mức thuế 50% mà Mỹ áp với hàng hoá Canada có hiệu lực, ông sẽ áp thuế trả đũa Mỹ theo nguyên tắc “đồng đô la đổi đồng đô la”.

Trong một tuyên bố, ông Carney cho biết Canada bước vào các cuộc đàm phán với thiện chí, nhằm tìm kiếm “thỏa thuận tốt nhất cho người dân Canada”, nhưng “không bao giờ chấp nhận thỏa thuận bằng mọi giá hay theo bất kỳ thời hạn nào”.

Với việc rời bàn đàm phán, ông Carney đã lựa chọn con đường mà chưa đồng minh lớn nào của Mỹ đi trước đó: Trong khi nền kinh tế đất nước bị đặt lên bàn cân, ông công khai đối đầu với Tổng thống Trump và từ chối chấp nhận yêu cầu của Washington về một quan hệ thương mại mới, trong đó thuế quan sẽ trở thành yếu tố thường trực.

Anh, Liên minh châu Âu và các đối tác thương mại lớn khác của Mỹ đã chấp nhận những thỏa thuận nhỏ hơn, dù đầy biến động và thường khiến họ rơi vào vị thế bất lợi hơn.

Đàm phán giữa Mỹ và Canada sụp đổ ít ngày sau khi ông Trump tuyên bố thỏa thuận giữa hai nước gần như đã hoàn tất.

Ông Carney chưa bao giờ đưa ra phát biểu tương tự. Trong tuần qua, khi các nhà đàm phán dành nhiều giờ trong Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ ở Washington, ông Carney tỏ ra lạc quan nhưng liên tục nhấn mạnh vẫn còn nhiều việc phải làm. Cho đến khi không còn gì để làm nữa.

Giờ đây, mỗi bên đều cáo buộc bên kia đưa ra yêu cầu mới hoặc vô lý vào phút chót.

Với thất bại này, chắc chắn Canada sẽ chịu thiệt hại.

Canada có nền kinh tế hội nhập sâu với Mỹ và phụ thuộc vào siêu cường láng giềng về quốc phòng. Trong tuyên bố của mình, ông Carney thừa nhận quyết định này sẽ gây tổn thất cho nhiều người Canada, cho biết chính phủ sẽ hỗ trợ các ngành và doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi mức thuế mới.

Người dân Mỹ cũng sẽ phải chịu tổn thất. Họ vốn đã phải trả giá cho chính sách thuế quan của ông Trump khi giá cả tăng cao, trong bối cảnh chiến sự tại Iran và giá dầu leo thang càng làm chi phí sinh hoạt thêm đắt đỏ.

Tuy nhiên, ngày 21/8, ông Carney dường như quyết tâm chấp nhận cái giá từ quyết định của mình. Và đây không phải lần đầu ông mạo hiểm chọc giận ông Trump.

Trong bài phát biểu tại Davos, Thụy Sĩ hồi tháng 1, ông Carney nói về kỷ nguyên mới, trong đó Mỹ không còn là bên bảo đảm sự ổn định, còn các cường quốc tầm trung như Canada phải đoàn kết để tồn tại. Bài phát biểu gây chú ý trên toàn cầu đã khiến ông Trump tức giận.

Ông Trump cũng khó chịu với việc ông Carney hàn gắn quan hệ với Trung Quốc. Canada kiên quyết cấm bán rượu của Mỹ, đồng thời áp các biện pháp trả đũa Mỹ sau khi Washington áp thuế cao với các ngành công nghiệp chủ chốt của Canada.

Hoài niệm không phải là chính sách

Kể từ khi trở thành lãnh đạo Canada năm ngoái, ông Carney đã triển khai kế hoạch giúp đất nước vượt qua nhiệm kỳ tổng thống của ông Trump, và về lâu dài có thể phát triển thịnh vượng mà không phụ thuộc vào Mỹ.

Một trong những câu nói ông thường nhắc đến là “hoài niệm không phải là chính sách”, đồng thời nói với tất cả những ai muốn lắng nghe rằng, quan hệ Mỹ - Canada trước đây sẽ không thể trở lại. Đó là mối quan hệ gần gũi như người trong gia đình, nhưng không cân xứng.

Thay vào đó, ông Carney liên tục tới châu Á và châu Âu để tìm kiếm những quan hệ đối tác mới, hướng tới sự chuyển dịch kinh tế mang tính thế hệ nhằm giảm phụ thuộc vào Mỹ. Tuy nhiên, chiến lược này khó có thể đem lại kết quả đủ nhanh, để bù đắp cú sốc từ sự đổ vỡ trong quan hệ với Mỹ.

Nhiều khả năng ông Trump sẽ không dễ dàng chấp nhận quyết định thương mại của ông Carney.

Ngay trước khi bắt đầu nhiệm kỳ 2, ông Trump nói sẵn sàng gây “nỗi đau kinh tế” cho Canada để đạt được điều mình muốn. Ông nhiều lần bày tỏ mong muốn biến Canada thành “bang thứ 51” của Mỹ, mô tả nước này gần như chỉ là “chư hầu sống nhờ Mỹ”.

Tuy nhiên, tầm nhìn của ông Carney về Canada, cùng với những sức ép do ông Trump tạo ra, đã châm ngòi cho một làn sóng yêu nước.

Trước khi các cuộc đàm phán thương mại bắt đầu, hơn một nửa người dân Canada nói rằng họ muốn ông Carney không nhượng bộ bất cứ điều gì.

Một số thủ hiến các bang thuộc nhiều khuynh hướng chính trị khác nhau đã lên tiếng ủng hộ ông Carney sau quyết định này.

Các ngành công nghiệp Canada đang lo ngại sâu sắc trước tình trạng bất ổn và bất định kéo dài do cuộc chiến thương mại với Mỹ, cũng như việc ông Carney từ chối nhượng bộ. Tuy nhiên, gần như không có gì phải nghi ngờ, rằng ông Carney nhận được sự hoan nghênh cả trong nước lẫn quốc tế, vì đã làm điều mà ông cho là tốt nhất cho đất nước.

“Chúng ta sẽ không cho phép bất kỳ quốc gia nào quyết định tương lai của mình”, ông Carney tuyên bố ngày 21/8.