Tin Tức Văn Nghệ Thời Sự Hải Ngoại

[music123]

Quân chính phủ Afghanistan đầu hàng ở phía Bắc, Mazar-i-Sharif vào tay Taliban trong chớp nhoáng


8/15/21



Các gia đình chạy loạn phải dựng lều trú thân tạm bợ ở Kabul. Ảnh: Getty Images

Taliban đã chiếm được Mazar-i-Sharif, thành phố lớn thứ tư của Afghanistan và là thành trì cuối cùng phía Bắc, được bảo vệ nghiêm ngặt trong một bước lùi lớn của chính phủ. Phiến quân đang tiến đến thủ đô chưa đầy ba tuần trước khi Hoa Kỳ hy vọng hoàn tất việc rút quân, theo tin từ Aljazeera.

Theo Aljazeera, thành trì phía bắc Afghanistan Mazar-i-Sharif rơi vào tay Taliban, mang lại cho Taliban quyền kiểm soát trên toàn bộ miền bắc Afghanistan và càng tiến gần hơn đến Kabul.



Sự thất thủ hôm thứ Bảy của Mazar-i-Sharif, thành phố lớn thứ tư của đất nước, thủ phủ của tỉnh Balkh mà lực lượng Afghanistan và hai cựu quân nhân hùng mạnh đã cam kết bảo vệ trao quyền kiểm soát toàn bộ miền bắc Afghanistan cho Taliban và cô lập chính phủ do phương Tây hậu thuẫn ở miền Đông của đất nước.

Afzal Hadid, Chủ tịch hội đồng tỉnh Balkh, nói với hãng tin Reuters rằng, lực lượng an ninh từ Mazar-i-Sharif đang chạy trốn về phía biên giới.

Ông cho biết, Taliban đã giành quyền kiểm soát Mazar-i-Sharif trong chớp nhoáng. Tất cả lực lượng an ninh đã chạy trốn khỏi thành phố Mazar. Không có giao tranh, chỉ có đụng độ lẻ tẻ gần đó.

Abas Ebrahimzada, một nhà lập pháp tỉnh Balkh nói với hãng tin AP rằng, quân đội quốc gia đầu hàng trước, điều này khiến các dân quân ủng hộ chính phủ và các lực lượng khác mất tinh thần và bỏ cuộc khi đối mặt với cuộc tấn công dữ dội của Taliban bắt đầu vào sáng sớm ngày thứ bảy 14/8.

Ebrahimzada cho biết Abdul Rashid Dostum và Ata Mohammad Noor, hai cựu chiến binh cam kết chỉ huy hàng nghìn chiến binh, đã bỏ trốn khỏi tỉnh và hiện không rõ tung tích của họ.

Taliban đã đạt được những 'chiến tích' đáng kể trong những ngày gần đây, bao gồm việc chiếm giữ Herat và Kandahar, các thành phố lớn thứ hai và thứ ba của đất nước. Hiện nó đã giành quyền kiểm soát khoảng 22 trong số 34 tỉnh của Afghanistan kể từ ngày 6/8. Hiện tai, chính phủ được phương Tây hậu thuẫn chỉ còn lại thủ đô Kabul cùng một số tỉnh ở miền Trung và miền Đông.

Tổng thống Mỹ Joe Biden hôm thứ Bảy đã tăng số lượng lính Mỹ được cử đến Afghanistan từ 3.000 lên đến 5.000 binh sĩ để giúp sơ tán nhân viên đại sứ quán và người dân Afghanistan, đồng thời cảnh báo Taliban, những người đang tiến tới Kabul, không được cản trở sứ mệnh của họ trong tiến trình kết thúc rút quân.

Hôm thứ Bảy, Taliban đã chiếm được toàn bộ tỉnh Logar, ngay phía nam Kabul và bắt giữ các quan chức địa phương, Hoda Ahmadi, một nhà lập pháp của tỉnh cho biết. Bà cho biết Taliban đã tiến đến quận Char Asyab, chỉ cách thủ đô 11 km về phía Nam.

Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani đã bay đến Mazar-i-Sharif vào thứ Sáu để tập hợp lực lượng phòng thủ của thành phố, gặp gỡ một số chỉ huy dân quân, bao gồm Dostum và Noor.

Hôm thứ Bảy, ông Ghani đã có một bài phát biểu trên truyền hình, lần xuất hiện đầu tiên trước công chúng kể từ khi Taliban giành được quyền lực gần đây. Ông cam kết sẽ không từ bỏ "thành quả" trong 20 năm kể từ khi Mỹ lật đổ Taliban sau vụ tấn công 11/9.



Tuy nhiên, vài giờ sau, lực lượng chính phủ của ông phải chịu một trong những thất bại lớn nhất kể từ khi cuộc tấn công của Taliban bắt đầu.

Mỹ tiếp tục tổ chức các cuộc đàm phán hòa bình giữa chính phủ và Taliban ở Qatar trong tuần này, và cộng đồng quốc tế đã cảnh báo rằng một chính phủ Taliban do vũ lực gây ra sẽ bị tẩy chay. Nhưng nhóm dường như không quan tâm đến việc nhượng bộ vì họ đã giành được chiến thắng trên chiến trường.

BBC cho hay, hơn một phần tư triệu người đã phải bỏ nhà ra đi vì bạo lực, và nhiều người đã phải chạy loạn đến Kabul với hy vọng tìm được nơi ẩn náu an toàn.

Các nước phương Tây đang tăng tốc để sơ tán công dân của mình.

Phụ nữ ở các khu vực bị Taliban bắt giữ được mô tả là bị buộc mặc đồ burkas (áo choàng trùm kín mặt) và các chiến binh cũng được báo cáo là đã đánh đập và hành hạ người dân vì vi phạm các quy tắc xã hội của Taliban.

Một cư dân của Mazar-i-Sharif đã nói với BBC về nỗi sợ hãi của anh và người thân khi Taliban tiến vào thành phố.

"Họ đang gõ cửa từng nhà. Chúng tôi ở trong nhà và rất sợ. Chúng tôi không biết phải làm gì", anh nói. "Chúng tôi rất sợ. Con tôi rất sợ và vợ tôi bây giờ đang khóc. Ngày mai chúng tôi phải làm gì?"

Nguyên Hương

[music123]

Taliban enter Afghan capital Kabul as U.S. diplomats evacuate




Nhân viên ngoại giao Mỹ di tản khỏi Kabul bằng trực thăng


Đại Hoàng Chủ nhật, 15/8/2021

Các nhà ngoại giao Mỹ đang được sơ tán khỏi đại sứ quán nước này ở thủ đô Kabul bằng trực thăng khi phiến quân Taliban tiến vào thành phố hôm 15/8, nguồn tin Bộ Nội vụ Mỹ cho biết.

Giới chức Mỹ cho biết các nhà ngoại giao nước này đang được đưa đến sân bay từ đại sứ quán ở đô thị Wazir Akbar Khan. Nhiều binh sĩ Mỹ đã được điều động đến để giúp đỡ quá trình sơ tán sau khi Taliban tiến công chớp nhoáng đến Kabul.

Phóng viên Clarissa Ward của CNN cho biết các cuộc sơ tán sẽ được tổ chức liên tục suốt 24 giờ để đưa mọi người rời khỏi Đại sứ quán Mỹ tại Kabul trước ngày 17/8, bao gồm cả nhân viên người Afghanistan.

Trước đó, một quan chức Bộ Nội vụ Mỹ xác nhận với Reuters rằng Taliban đang tiến vào thủ đô Kabul "từ mọi phía" nhưng không cho biết thêm chi tiết.

Một dòng tweet từ tài khoản của Phủ tổng thống Afghanistan cho biết giao tranh đã xảy ra ở một số điểm xung quanh thủ đô Kabul nhưng lực lượng an ninh Afghanistan đã phối hợp với đồng minh nước ngoài nhằm kiểm soát thành phố.

Một quan chức Mỹ cho biết các nhà ngoại giao chủ chốt của nước này đang làm việc tại sân bay Kabul. Một quan chức Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cho biết một số nhân viên EU đã chuyển đến một địa điểm an toàn hơn ở thủ đô.


Taliban vay Kabul anh 1
Trực thăng bay trên Đại sứ quán Mỹ ở thủ đô Kabul của Afghanistan vào ngày 15/8. Ảnh: AFP.
Một quan chức Taliban nói với Reuters rằng lực lượng này không trông đợi sẽ gây ra thương vong về người. Tuy nhiên, Taliban không tuyên bố ngừng bắn.

Taliban ra tuyên bố rằng họ đã yêu cầu các binh sĩ "ở lại cửa ngõ Kabul và không vào trong thành phố. Cho đến khi việc chuyển giao (quyền lực) bắt đầu, chính phủ Afghanistan vẫn là bên đảm bảo an ninh cho Kabul", theo Guardian.

"Chúng tôi không muốn một thường dân Afghanistan vô tội nào bị thương hoặc thiệt mạng khi (Taliban) tiếp quản. Tuy nhiên chúng tôi cũng không tuyên bố ngừng bắn", thông điệp của Taliban cho biết thêm.

Theo Reuters, hiện chưa rõ tình hình của Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani.

Trước đó, cùng ngày 15/8, Taliban đã chiếm được thành phố phía đông Jalalabad mà không cần nổ súng. Việc chiếm được Jalalabad giúp họ kiểm soát một trong những đường cao tốc chính dẫn vào trung tâm Afghanistan.

Taliban cũng chiếm đồn biên phòng Torkham giáp Pakistan. Do đó, sân bay Kabul hiện là lối thoát duy nhất ra khỏi Afghanistan vẫn thuộc quyền kiểm soát của chính phủ nước này.

Một ước tính của tình báo Mỹ vào đầu tháng 8 nhận định Kabul có thể cầm cự trước Taliban trong ít nhất 3 tháng.



rực thăng bay trên Đại sứ quán Mỹ ở thủ đô Kabul của Afghanistan vào ngày 15/8. Ảnh: AFP.

Một quan chức Taliban nói với Reuters rằng lực lượng này không trông đợi sẽ gây ra thương vong về người. Tuy nhiên, Taliban không tuyên bố ngừng bắn.

Taliban ra tuyên bố rằng họ đã yêu cầu các binh sĩ "ở lại cửa ngõ Kabul và không vào trong thành phố. Cho đến khi việc chuyển giao (quyền lực) bắt đầu, chính phủ Afghanistan vẫn là bên đảm bảo an ninh cho Kabul", theo Guardian.

"Chúng tôi không muốn một thường dân Afghanistan vô tội nào bị thương hoặc thiệt mạng khi (Taliban) tiếp quản. Tuy nhiên chúng tôi cũng không tuyên bố ngừng bắn", thông điệp của Taliban cho biết thêm.

Theo Reuters, hiện chưa rõ tình hình của Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani.

Trước đó, cùng ngày 15/8, Taliban đã chiếm được thành phố phía đông Jalalabad mà không cần nổ súng. Việc chiếm được Jalalabad giúp họ kiểm soát một trong những đường cao tốc chính dẫn vào trung tâm Afghanistan.

Taliban cũng chiếm đồn biên phòng Torkham giáp Pakistan. Do đó, sân bay Kabul hiện là lối thoát duy nhất ra khỏi Afghanistan vẫn thuộc quyền kiểm soát của chính phủ nước này.

Một ước tính của tình báo Mỹ vào đầu tháng 8 nhận định Kabul có thể cầm cự trước Taliban trong ít nhất 3 tháng.

[music123]

BREAKING: Taliban enter Afghan capital Kabul





Taliban capture Afghanistan’s Jalalabad, cut off Kabul from east







'Kho báu' quân đội Afghanistan để lại cho Taliban

8/15/21

Vội vã tháo lui khi bị tấn công, quân đội chính phủ Afghanistan để lại cho Taliban nhiều lợi thế vô giá, gồm nhiều vũ khí hiện đại.

Mỹ đã chi hàng tỷ USD để cung cấp các khí tài phương Tây hiện đại, giúp quân đội Afghanistan đối phó phiến quân Taliban, nhưng đà thoái lui nhanh chóng của lực lượng chính phủ tại hàng loạt thành phố chiến lược đã khiến những vũ khí đắt giá này rơi vào tay đối phương, giúp phiến quân tăng cường đáng kể năng lực chiến đấu.

"Chúng tôi cung cấp mọi công cụ cho đối tác Afghanistan. Tôi nhấn mạnh là toàn bộ công cụ", Tổng thống Mỹ Joe Biden nói khi bảo vệ quyết định rút toàn bộ lính Mỹ khỏi quốc gia này.


Lính Afghanistan tại một chốt kiểm soát gần sân bay Bagram hồi tháng 7. Ảnh: Reuters.

Tuy nhiên, binh sĩ chính phủ Afghanistan phần lớn không còn tinh thần chiến đấu, liên tục bỏ lại vũ khí khi vội vã rút chạy khỏi các thành phố lớn bị vây hãm. Chỉ trong hai ngày 14 và 15/8, Taliban đã chiếm nốt hai thành phố lớn cuối cùng của Afghanistan, trong khi toàn bộ lực lượng quân đội chính phủ rút về co cụm ở thủ đô Kabul.

Vô số xe thiết giáp, trực thăng vũ trang, khí tài hạng nặng đã bị quân đội Afghanistan bỏ lại căn cứ khi rút chạy và chúng nhanh chóng rơi vào tay Taliban, phần nhiều trong số đó được phiến quân sử dụng để tiếp tục tiến công quân chính phủ. Hình ảnh trên mạng xã hội cho thấy phiến quân Taliban chiếm hàng loạt kho vũ khí lớn, phần lớn có nguồn gốc từ phương Tây.

Hình ảnh lính Afghanistan đầu hàng ở thành phố miền bắc Kunduz cho thấy xe cơ giới gắn đầy vũ khí hạng nặng và pháo nằm trong tay phiến quân. Tại thành phố miền tây Farah, các tay súng Taliban tuần tra đường phố trên chiếc xe mang biểu tượng của cơ quan tình báo quốc gia Afghanistan.

Ở thành phố Herat lớn thứ ba Afghanistan, phiến quân Taliban thu được hàng trăm khẩu súng các loại, từ súng carbine M4 đến súng bắn tỉa M24 và súng máy M249, trong đó có hàng loạt khẩu súng còn mới nguyên và vẫn nằm trên giá. Phiến quân còn thu được rất nhiều áo giáp, đạn dược và lượng lớn kính nhìn đêm thế hệ ba của Mỹ.

"Lực lượng Mỹ đang mang hết trang bị hiện đại về nước, nhưng đà tiến quân nhanh chóng của Taliban giúp nhóm phiến quân thu được nhiều phương tiện cơ giới, xe đa dụng Humvee, vũ khí bộ binh và đạn dược", Justine Fleischner, chuyên gia của tổ chức theo dõi vũ khí Conflict Armament Research có trụ sở ở Anh, nhận xét.

Giới chuyên gia cho rằng những vũ khí phương Tây hiện đại này là "kho báu" giúp Taliban tăng cường đáng kể năng lực tác chiến. Từ một lực lượng chỉ sử dụng các loại vũ khí cỡ nhỏ, lạc hậu, nhóm phiến quân giờ đây đã sở hữu hàng loạt trang bị khí tài do Mỹ và đồng minh sản xuất mà không tốn một đồng nào.


Tay súng Taliban (thứ hai từ trái sang) mang súng của phương Tây chụp ảnh cùng người dân thành phố Pul-e-Khumri hôm 11/8. Ảnh: AFP.

"Chúng không chỉ hỗ trợ Taliban thúc đẩy đà tiến quân đến Kabul, mà còn củng cố quyền lực của nhóm phiến quân ở các thành phố đã bị chiếm giữ. Đây là vấn đề rất nghiêm trọng. Lượng vũ khí đó mang lại lợi thế khổng lồ cho Taliban", Raffaello Pantucci, chuyên gia thuộc Trường Nghiên cứu Quốc tế S. Rajaratnam ở Singapore, nhận xét.

Mỹ đã chuẩn bị cho kịch bản vũ khí của quân đội Afghanistan rơi vào tay Taliban, nhưng tình hình hiện nay được coi là kịch bản tồi tệ nhất trong kế hoạch của Washington.

"Mỹ trang bị vũ khí cho quân đội chính phủ Afghanistan với giả thuyết là những khí tài đó có thể rơi vào tay Taliban. Khủng hoảng hiện nay là tình huống xấu nhất họ có thể nghĩ đến khi ra quyết định mua sắm vũ khí", Jason Amerine, cựu đặc nhiệm Mỹ từng hỗ trợ liên quân Afghanistan lật đổ Taliban hồi năm 2001, nêu quan điểm.

Video trên mạng xã hội còn cho thấy các tay súng Taliban đứng cạnh chiếc trực thăng tấn công Mi-24V thu được từ quân chính phủ khi tấn công căn cứ không quân Kunduz. Những hình ảnh tương tự cũng xuất hiện khắp các vùng lãnh thổ do phiến quân kiểm soát.



Phiến quân Taliban cạnh trực thăng Mi-24V đoạt từ tay quân chính phủ ở tỉnh Kunduz

Dù vậy, những khí tài như trực thăng khó có khả năng thay đổi chiến trường trong bối cảnh Taliban không có phi công được huấn luyện bài bản. "Chúng sẽ chỉ phục vụ mục đích tuyên truyền", Aki Peritz, cựu chuyên gia phân tích chống khủng bố của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ, nhận định và cho rằng vũ khí bộ binh và xe cơ giới sẽ mang lại nhiều lợi ích hơn cho Taliban.

Đây không phải là lần đầu tiên lượng lớn vũ khí Mỹ rơi vào tay phiến quân tại Trung Đông. Phiến quân Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng năm 2014 đánh chiếm thành phố Mosul của Iraq, buộc các đơn vị đặc nhiệm của nước này vội vã rút quân, để lại lượng lớn vũ khí và xe cơ giới cho IS.

Những vũ khí này sau đó được IS sử dụng trong những chiến dịch tấn công lớn, trong đó đáng sợ nhất là những thiết giáp Humvee được cải tiến thành "siêu xe bom", giúp phiến quân kiểm soát nhiều khu vực rộng lớn ở Iraq.

Cũng giống phiến quân IS ở Mosul, các tay súng Taliban giờ đây đang xuất hiện bên cạnh những vũ khí tịch thu từ quân chính phủ trên khắp đất nước. "Những đợt rút lui của quân chính phủ đang trở thành một cuộc tháo chạy", Peritz cảnh báo.


Vũ Anh (Theo AFP)

[music123]

Lối tháo chạy duy nhất khỏi Kabul


Tuấn Đạt Chủ nhật, 15/8/2021

Khi cuộc tấn công của Taliban đang tiến dần tới thủ đô Kabul của Afghanistan, lối thoát của những người đang chạy trốn chiến tranh ngày càng bị thu hẹp.



Sân bay quốc tế Kabul là lối vào duy nhất để chính quyền Mỹ triển khai lực lượng quân đội bảo vệ các nhà ngoại giao. Chính quyền Biden không loại trừ khả năng sơ tán toàn bộ đại sứ quán, theo AP. Tính đến ngày 12/8, có khoảng 4.200 nhân viên tại đại sứ quán Mỹ, nhưng hầu hết trong số đó là công dân Afghanistan. Trong ảnh, hành khách đi bộ đến nhà ga khởi hành của sân bay quốc tế Kabul. Ảnh: AP.


Những người may mắn tìm được vé cho một chuyến bay đến bất cứ đâu. Họ phải chờ hơn ba tiếng đồng hồ vào bên trong nhà ga và chào tạm biệt những người thân yêu. Hành khách quốc tế thường bị kiểm tra nhằm phòng ngừa các vụ đánh bom tự sát trên máy bay. Trong ảnh, hành khách đang xếp hàng để kiểm tra trước khi lên máy bay. Ảnh: AP.


“Tôi đã thu gom bất cứ thứ gì có thể giúp chúng tôi bắt đầu một cuộc sống mới”, Naweed Azimi, người đã bay đến Istanbul cùng vợ và năm đứa con, nói. Azimi lo sợ Taliban sẽ giết anh vì anh làm việc cho NATO với tư cách là nhà thầu phụ. Trong ảnh, hành khách đi bộ đến nhà ga khởi hành của sân bay quốc tế Kabul. Ảnh: AP.


Vào ngày bình thường, nhà ga sân bay sẽ đầy người Afghanistan trong bộ đồ kinh doanh hoặc trang phục truyền thống, hòa mình với các nhà thầu quân sự đeo kính râm và nhân viên cứu trợ từ khắp nơi trên toàn thế giới. Trong thời điểm hiện tại, sân bay tràn ngập những hành khách hoảng loạn tranh giành để rời khỏi Kabul. Trong ảnh, hành khách đi bộ đến nhà ga khởi hành của sân bay quốc tế Kabul. Ảnh: AP.


Các nhân viên sân bay cho biết chuyến bay của các hãng hàng không Afghanistan Ariana và Kam Air trong tuần tới đã được đặt kín chỗ. Những người đã đặt được vé cũng phải xét nghiệm Covid-19 trước khi lên máy bay. Trong ảnh, máy bay của hãng hàng không Ariana Afghan Airlines rời sân bay. Ảnh: AP.


“Tôi chưa từng chứng kiến sự hoảng loạn như vậy tại sân bay trước đây. Bây giờ Taliban có tất cả mọi thứ mà tôi đã gây dựng trong 20 năm qua”, Farid Ahmad Younusi, một doanh nhân Afghanistan, nói. Ông đã từ bỏ một công ty trị giá 1 triệu USD và chạy trốn khỏi Kandahar nhằm tránh khỏi sự truy đuổi của Taliban. Trong ảnh, người dân đi bộ gần bức tranh tường của Tổng thống Ashraf Ghani tại sân bay. Ảnh: AP.


Hiện tại, các chuyến bay thương mại vẫn được tiếp tục. Các hãng hàng không Air India, Emirates, FlyDubai, Pakistan International Airlines và Turkish Airlines đều có các chuyến bay tới Kabul trong những ngày tới. Tuy nhiên, hành khách lo lắng rằng Taliban có thể tiến vào Kabul bất cứ lúc nào và đóng cửa không phận. Trong ảnh, hành khách đi bộ đến nhà ga khởi hành của sân bay quốc tế Kabul. Ảnh: AP.


Sân bay quốc tế Kabul có tên chính thức là Sân bay Quốc tế Hamid Karzai, nằm ở phía đông bắc thành phố. Đây là sân bay duy nhất của Afghanistan có đường bằng đủ dài để máy bay quân sự hạ cánh. Toàn bộ sân bay có sức chứa hơn 100 máy bay. Trong ảnh, hành khách chờ đợi để lên máy bay. Ảnh: AP.