Tin Tức Văn Nghệ Thời Sự Hải Ngoại

[music123]

Giá dầu thế giới lại vọt trên 100 USD/thùng bất chấp hàng loạt nước xả kho dự trữ

Thu Hương

12/03/2026

Giá dầu thế giới tăng mạnh vượt mốc 100 USD/thùng, không lâu sau khi các nước thuộc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) tuyên bố xả kho kỷ lục.

Giá dầu thế giới đã vượt mốc 100 USD/thùng trở lại trong đêm 11-3 (giờ Mỹ, tức sáng 12-3 giờ Việt Nam), chỉ ba ngày sau khi chạm mức cao nhất trong bốn năm, trong bối cảnh chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran tiếp tục gây sức ép lớn lên nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Theo CNN, giá dầu Brent – chuẩn tham chiếu toàn cầu - dao động quanh mức 100 USD/thùng vào cuối ngày 11-3 (giờ Mỹ), tăng 8,7% trong ngày. Dầu WTI của Mỹ cũng tăng 8,7%, lên 94,8 USD/thùng.


Đà tăng diễn ra dù trước đó cùng ngày 11-3, các nước thành viên của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đã nhất trí xả lượng dầu kỷ lục 400 triệu thùng ra thị trường nhằm hạ nhiệt giá năng lượng.

Các chuyên gia cho rằng thị trường dầu vẫn chịu áp lực lớn từ xung đột quân sự và nguy cơ gián đoạn nguồn cung ở Trung Đông.

Một trong những yếu tố chính là tình trạng gần như tê liệt của eo biển Hormuz, nơi khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu đi qua. Cùng với đó là các cuộc tấn công trả đũa của Iran nhằm vào cơ sở dầu khí của các nước láng giềng giàu năng lượng trong khu vực.



Một phần của Kho dự trữ Dầu mỏ Chiến lược được ở Tây Hackberry, Louisiana. Ảnh: AP.

Trong nỗ lực ổn định thị trường của các quốc gia thành viên thuộc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), ngày 11-3, chính quyền Tổng thống Donald Trump cho phép Mỹ xuất 172 triệu thùng dầu từ Kho dự trữ Dầu mỏ Chiến lược (SPR) bắt đầu từ tuần tới.


Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết theo tốc độ xả kho dự kiến, lượng dầu này sẽ được đưa ra thị trường trong khoảng 120 ngày.

Theo ông Wright, Mỹ đã lên kế hoạch bổ sung lại kho dự trữ chiến lược bằng khoảng 200 triệu thùng trong năm tới, nhiều hơn 20% so với lượng xuất kho và "không tốn chi phí của người nộp thuế".

Quyết định này đánh dấu sự thay đổi hoàn toàn quan điểm so với những ngày đầu xung đột, khi giới chức Mỹ cho rằng việc sử dụng kho dự trữ chiến lược là khó xảy ra và chưa cần thiết.

Trước đó, Tổng thống Donald Trump từng chỉ trích cựu Tổng thống Joe Biden vì sử dụng kho dự trữ dầu chiến lược để kiềm chế giá năng lượng sau khi Nga phát động chiến dịch quân sự đặc biệt vào Ukraine, cho rằng động thái này mang động cơ chính trị.

[music123]

Chiến sự Trung Đông: Tân Lãnh tụ Tối cao Iran có phát biểu đầu tiên

THẢO VY

12/3/26

Tân Lãnh tụ Tối cao Iran - ông Mojtaba Khamenei có bài phát biểu đầu tiên kể từ khi nhậm chức trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran tiếp tục leo thang.

Chiến sự Trung Đông tiếp tục có diễn biến mới trên thực địa và trong phát ngôn của các bên.

Tân Lãnh tụ Tối cao Iran có phát biểu đầu tiên



Tân Lãnh tụ Tối cao Iran - ông Mojtaba Khamenei. Ảnh: WANA


Ngày 12-3, Tân Lãnh tụ Tối cao Iran - ông Mojtaba Khamenei có bài phát biểu đầu tiên kể từ khi nhậm chức, theo kênh Al Jazeera.

Thông điệp được phát trên truyền hình nhà nước Iran IRINN qua giọng đọc của một nữ phát thanh viên cùng hình ảnh ông Mojtaba Khamenei.

Thông điệp kêu gọi sự đoàn kết giữa người dân Iran và cảnh báo rằng eo biển Hormuz sẽ vẫn bị đóng cửa như một "công cụ gây sức ép".

Thông điệp nói rõ Iran tin vào quan hệ hữu nghị với các nước láng giềng, đồng thời khẳng định các mục tiêu mà Iran đang nhắm tới chỉ là các căn cứ của Mỹ và các cuộc tấn công này sẽ tiếp tục.

Theo thông điệp, ông Mojtaba Khamenei cảm ơn quân đội nước này, những người mà ông cho rằng đã giúp Iran không bị thống trị hay chia rẽ khi bị tấn công.

"Tôi muốn gửi lời cảm ơn đến những chiến sĩ dũng cảm đang làm rất tốt công việc của mình trong thời điểm đất nước chúng ta đang chịu áp lực và bị tấn công" - nữ phát thanh viên đọc thông điệp của ông Mojtaba Khamenei.

Thông điệp của tân lãnh tụ tối cao Iran nói rằng lực lượng kháng chiến ở Yemen "cũng sẽ hoàn thành nhiệm vụ", và các nhóm vũ trang ở Iraq cũng "muốn giúp đỡ" Iran.

Ông Mojtaba Khamenei chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi có thông báo về việc ông được bổ nhiệm vào cương vị cao nhất của đất nước. Một nguồn tin am hiểu tình hình nói với đài CNN rằng lãnh tụ tối cao bị gãy xương bàn chân và chịu một số chấn thương nhẹ khác.

Đại sứ Iran tại Cyprus, ông Alireza Salarian, nói với tờ The Guardian hôm 11-3 rằng ông Mojtaba Khamenei bị thương trong chính cuộc không kích đã khiến cha ông, Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei, cùng 5 thành viên khác trong gia đình thiệt mạng.

Phát biểu của tân Lãnh tụ Tối cao Iran được đưa ra trong bối cảnh khu vực Trung Đông tiếp tục chìm trong các cuộc không kích qua lại giữa liên quân Mỹ-Israel với Iran.

Bộ Quốc phòng Qatar ngày 12-3 cho biết quân đội nước này đã đánh chặn một cuộc tấn công tên lửa mới nhắm vào Qatar.

Cùng ngày, quân đội Israel tuyên bố đã tấn công một địa điểm mà Tel Aviv cho là có vai trò quan trọng đối với kế hoạch phát triển vũ khí hạt nhân của Tehran trong các đợt không kích nhằm vào Iran những ngày gần đây.

Viết trên mạng xã hội X, quân đội Israel cho biết các máy bay chiến đấu của Israel đã tấn công địa điểm Taleghan, một cơ sở thuộc tổ hợp quân sự Parchin cách Tehran khoảng 30 km về phía đông nam. Theo Israel, cơ sở này được Iran sử dụng “để phát triển các năng lực then chốt trong việc chế tạo vũ khí hạt nhân”.

Địa điểm này từng bị Israel tấn công trong các đợt không kích trước đó vào tháng 10-2024. Quân đội Israel nói rằng Iran gần đây đã bắt đầu khôi phục lại cơ sở này.



Thiệt hại tại Iran sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel. Ảnh: WANA


Mỹ “chưa sẵn sàng” hộ tống tàu qua eo biển Hormuz


Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright hôm 12-3 nói rằng Hải quân Mỹ hiện chưa thể hộ tống các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz, dù ông cho rằng khả năng này có thể được triển khai vào cuối tháng này, theo CNN.

“Kế hoạch đó sẽ sớm diễn ra, nhưng hiện tại chưa thể. Chúng tôi đơn giản là chưa sẵn sàng” - ông Wright nói với đài CNBC.

Ông Wright giải thích rằng các nguồn lực quân sự của Mỹ hiện đang tập trung vào những nhiệm vụ khác trong bối cảnh chiến sự với Iran.

“Toàn bộ lực lượng quân sự của chúng tôi hiện nay đang tập trung vào việc phá hủy năng lực tấn công của Iran cũng như ngành công nghiệp sản xuất cung cấp cho các năng lực tấn công đó” - ông nói thêm.

Khi được hỏi liệu Hải quân có thể bắt đầu hộ tống tàu qua eo biển vào cuối tháng hay không, ông Wright cho biết khả năng này là khá cao. “Tôi nghĩ là có. Tôi cho rằng điều đó rất có khả năng xảy ra” - theo vị bộ trưởng.

Ông Wright cũng cho biết công tác chuẩn bị đã được tiến hành, nói rằng “đó chính là điều mà quân đội đang thực hiện”.

[music123]

Iran bắn hạ tên lửa AGM-158 JASSM, 'vũ khí bất khả xâm phạm' của Mỹ, công nghệ bí mật bị phơi bày


Đào Cảnh
3/12/26

Iran tuyên bố bắn hạ thành công 'quái vật tàng hình' AGM-158 JASSM, vũ khí tối tân nhất Mỹ, tại tỉnh Markazi, khiến giới quân sự thế giới sốc nặng và công nghệ bí mật bị phơi bày.

Giữa những diễn biến quân sự nóng bỏng tại Trung Đông, cái tên AGM-158 JASSM một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý của các chuyên gia vũ khí quân sự toàn cầu. Được mệnh danh là "cánh tay nối dài" không thể đánh bại của không quân Mỹ, loại tên lửa hành trình tàng hình này sở hữu những công nghệ tối tân đến mức nào để có thể xuyên thủng mọi lưới lửa phòng không dày đặc nhất? Hãy cùng mổ xẻ "quái vật" công nghệ này để hiểu




Truyền thông nhà nước Iran và các cơ quan truyền thông của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) tuyên bố hệ thống phòng không Iran đã đánh chặn và tiêu diệt một tên lửa AGM-158 Joint Air-to-Surface Standoff Missile (JASSM) của Mỹ trên không phận tỉnh Markazi. Xác tên lửa AGM-158 JASSM rơi ở Markazi, Iran. Ảnh: Toutiao.


Được phát triển bởi Lockheed Martin cho Lực lượng Không quân Mỹ, AGM-158 JASSM (AGM - Air-to-Ground Missile. JASSM - Joint Air-to-Surface Standoff Missile) đại diện cho đỉnh cao của công nghệ tên lửa hành trình, kết hợp tàng hình, độ chính xác cao và tầm bắn xa để tấn công các mục tiêu giá trị cao mà không cần máy bay tiếp cận gần.



tại sao việc nó bị bắn hạ tại tỉnh Markazi (Iran) lại tạo ra một cơn địa chấn trong giới chuyên gia quân sự đến vậy.

AGM-158 JASSM, hay còn gọi là tên lửa không đối đất liên hợp tầm xa, được thiết kế như một vũ khí không đối đất độc lập, có khả năng hoạt động trong môi trường bị chối từ tiếp cận.

Phiên bản cơ bản AGM-158A có chiều dài khoảng 4,27 mét, đường kính thân 0,55 mét và sải cánh mở rộng lên đến 2,7 mét, giúp tối ưu hóa lực nâng và giảm lực cản không khí trong chuyến bay.


Trọng lượng phóng của tên lửa vào khoảng 1.023kg, cho phép nó được tích hợp dễ dàng trên nhiều nền tảng máy bay như B-52, B-1B, F-15E và F-16, thậm chí cả F-35 trong tương lai.

Thiết kế khí động học của JASSM sử dụng các đường nét góc cạnh và vật liệu composite hấp thụ radar, giúp giảm đáng kể tiết diện phản xạ radar (RCS), khiến nó khó bị phát hiện hơn so với các tên lửa hành trình thông thường.

Không giống các tên lửa bay thấp để tránh radar, JASSM có thể duy trì độ cao lớn hơn, tận dụng năng lượng hiệu quả để đạt tầm bắn xa mà không cần lượn lách địa hình phức tạp.



Ba quả tên lửa AGM-158 JASSM treo trên cánh máy bay. Ảnh: Toutiao.

Phiên bản nâng cấp AGM-158B JASSM-ER thay thế bằng động cơ turbofan Williams International F107-WR-105, cải thiện hiệu suất nhiên liệu và giảm dấu vết hồng ngoại, từ đó mở rộng tầm bắn lên hơn 926km so với 370km của phiên bản cơ bản.

Theo missilethreat.csis.org, điều này cho phép phi công phóng tên lửa từ khoảng cách an toàn, tránh các hệ thống phòng không tầm xa như S-400 của Nga hoặc các radar tiên tiến của Iran.

Công nghệ đẩy này không chỉ tăng cường phạm vi hoạt động mà còn hỗ trợ tích hợp các nâng cấp phần mềm và phần cứng trong tương lai, như đơn vị điều khiển tên lửa hiện đại hóa và phần mềm lập trình bằng ngôn ngữ C++ để nâng cao khả năng chống nhiễu.

Hệ thống dẫn đường của JASSM là sự kết hợp hoàn hảo giữa tính chính xác và khả năng chống chịu. Nó sử dụng hệ thống định vị quán tính (INS) kết hợp với GPS để định hướng trong suốt hành trình, đảm bảo độ lệch mục tiêu chỉ khoảng 3 mét.

Gần mục tiêu, cảm biến hồng ngoại hình ảnh (IIR) kích hoạt để nhận diện và khóa mục tiêu dựa trên mô hình 3D được lập trình sẵn, cho phép tấn công tự động mà không cần hỗ trợ từ bên ngoài.



Tên lửa AGM-158 JASSM được trưng bày. Ảnh: Toutiao.

Đầu đạn WDU-42/B nặng 450kg là loại xuyên giáp kết hợp nổ mảnh, được thiết kế để phá hủy các mục tiêu kiên cố như boongke hoặc cơ sở hạ tầng, với khả năng chịu lực cao để chống kích nổ ngẫu nhiên.

Công nghệ tàng hình là yếu tố cốt lõi khiến JASSM trở nên đáng gờm. Thân tên lửa được phủ lớp vật liệu hấp thụ sóng radar, kết hợp với hình dạng phân tán tín hiệu radar, giảm RCS xuống mức tương đương một con chim nhỏ từ góc nhìn phía trước.

Ống xả động cơ được che chắn để giảm dấu vết nhiệt, giúp tránh các hệ thống phát hiện hồng ngoại.

Không chỉ dừng ở phần cứng, JASSM còn tích hợp liên kết dữ liệu để truyền thông tin trạng thái và vị trí trước khi va chạm, hỗ trợ đánh giá sứ mệnh thời gian thực.

Với hơn 2.000 quả đã được sản xuất tính đến năm 2016 và đang phục vụ ở các quốc gia như Australia, Phần Lan và Ba Lan, JASSM tiếp tục được nâng cấp để đối phó với các mối đe dọa mới, chứng minh vai trò quan trọng trong chiến lược quân sự hiện đại.
Theo airandspaceforces.com, tên lửa AGM-158 JASSM có thể lưu trữ lên đến tám mô hình mục tiêu khác nhau, giúp nó linh hoạt trong các sứ mệnh phức tạp.

[music123]

Tên lửa Shahab-3 + drone Shahed: Chiến thuật ‘lấy thịt đè người’ của Iran khiến Patriot Mỹ ‘tê liệt’

Đào Cảnh
3/10/26


Iran tung ‘bầy đàn chết chóc’: hàng trăm drone giá rẻ làm mồi nhử, tên lửa Shahab-3 lao tới kết liễu. Patriot dù đắt đỏ cũng bị quá tải, hết đạn, lộ khoảng trống chết người, minh chứng kinh hoàng cho cuộc chiến số đông và công nghệ đỉnh cao.

Trong cuộc đấu trí sinh tử đầu năm 2026, Iran không còn tung ra những cú đấm đơn lẻ. Thay vào đó, họ triển khai một "dàn nhạc chết chóc" phối hợp giữa hàng trăm drone cảm tử giá rẻ và những gã khổng lồ tên lửa Shahab-3.

Mục tiêu rất rõ ràng: Không phải là xuyên thủng Patriot bằng công nghệ, mà là khiến "bộ não" của hệ thống phòng thủ Mỹ bị tê liệt vì quá tải thông tin.

Khi bầu trời dày đặc những bóng ma điện tử, liệu một hệ thống trị giá hàng tỷ đô như Patriot có thể phân biệt được đâu là chim mồi, đâu là sát thủ thực sự?

Tên lửa Shahab-3 của Iran. Ảnh: wikipedia

Cốt lõi của chiến thuật bầy đàn mà Iran áp dụng chính là sự chênh lệch khủng khiếp về chi phí và số lượng. Thay vì phóng trực diện tên lửa Shahab-3 vào vùng phủ sóng của radar Patriot, Iran mở màn bằng các đợt sóng drone cảm tử dòng Shahed.



Những thiết bị bay không người lái này có diện tích phản xạ radar nhỏ, bay thấp và chậm, tạo ra hàng loạt mục tiêu giả lập trên màn hình radar đối phương.

Khi hệ thống Patriot bị cuốn vào việc phân loại và tiêu diệt những mục tiêu rẻ tiền này, kho đạn tên lửa đánh chặn PAC-3 MSE đắt đỏ sẽ nhanh chóng bị tiêu hao, tạo ra những "khoảng trống phòng thủ" chết người.

Sự tinh vi của chiến thuật này nằm ở tính đa tầng. Trong khi các drone thu hút sự chú ý ở độ cao thấp, các tên lửa hành trình bay bám địa hình sẽ tiếp cận từ các hướng hiểm hóc để đánh phá các trạm radar cảnh giới.

Chỉ đến khi lưới lửa phòng thủ bị phân tán tối đa, Iran mới tung ra "đòn


Chỉ đến khi lưới lửa phòng thủ bị phân tán tối đa, Iran mới tung ra "đòn kết liễu" bằng các tên lửa đạn đạo tầm trung Shahab-3 hoặc tên lửa Emad lao xuống từ tầng cao.



Hệ thống tên lửa phòng không Patriot MIM-104. Ảnh: Lockheed Martin/twz.com


Lúc này, radar của Patriot phải đối mặt với một bài toán không thể giải: Cùng một lúc phải bám bắt cả mục tiêu bay chậm dưới thấp và mục tiêu siêu thanh từ trên cao, dẫn đến hiện tượng quá tải bộ xử lý hoặc hết đạn đánh chặn ngay thời điểm quyết định.


Về công nghệ radar, mặc dù Patriot sở hữu radar mảng pha cực mạnh, nhưng nó vẫn bị giới hạn bởi góc quét và số lượng kênh dẫn đường đồng thời.

Chiến thuật bầy đàn của Iran khai thác triệt để điểm yếu này bằng cách tấn công từ nhiều hướng khác nhau (multi-axis attack).

Khi tên lửa Shahab-3 phối hợp cùng drone Shahed, chúng tạo ra một "đám mây nhiễu" mục tiêu.

Việc khai hỏa một quả tên lửa đánh chặn giá 4 triệu USD để tiêu diệt một drone giá 20.000 USD là một thất bại về mặt kinh tế chiến tranh, nhưng nếu không bắn, radar sẽ bị rối loạn và không thể khóa mục tiêu vào quả tên lửa Shahab-3 mang đầu đạn 1 tấn đang lao tới.



Drone/UAV Shahed của Iran. Ảnh: Eurasian Times.


Hơn thế nữa, các drone của Iran trong năm 2026 không còn bay đơn lẻ mà có khả năng kết nối mạng nội bộ (mesh networking) để tự phân chia mục tiêu và thực hiện các động tác nghi binh phối hợp.

Khi một nhóm drone bị tiêu diệt, nhóm còn lại sẽ tự động điều chỉnh quỹ đạo để che chắn cho tên lửa Shahab-3 bay phía sau.

Đây là một cuộc chiến không cân sức về số lượng, nơi mà "lá chắn" Patriot dù hiện đại đến đâu cũng có thể bị đánh bại bởi một chiến thuật thông minh biết cách tận dụng sự rẻ tiền và số đông để đè bẹp sự tinh vi và đắt đỏ.

Trận chiến giữa bầy đàn drone Shahed kết hợp tên lửa Shahab-3 và hệ thống Patriot chính là minh chứng cho thấy: Trong tác chiến hiện đại, công nghệ đỉnh cao chưa chắc đã thắng được sự sáng tạo trong cách phối hợp vũ khí.