Tin Tức Văn Nghệ Thời Sự Hải Ngoại

[music123]

Hiện trạng tình hình người tị nạn từ Ukraine tại hiện trường khu tập trung sau 2 tuần lễ chiến tranh

[music123]

Nữ Việt kiều bỏ 4 căn nhà 9 cửa hàng ở Ukraine: 'Tôi trắng tay đi làm thuê'

Thứ hai, 14/3/2022


4 căn nhà ở thủ đô Kiev khoảng 10 tỷ đồng, chưa kể cửa hàng và hàng hóa trị giá vài tỷ mới nhập về, chị Yến bỏ lại tất cả.

Đã hơn nửa tháng nay, kể từ khi chiến sự giữa Nga và Ukraine xảy ra, gần như chẳng đêm nào chị Vũ Hải Yến (31 tuổi) ngủ yên giấc. Suốt một tuần đầu, trên hành trình tị nạn, hai vợ chồng chị thay nhau lái xe xuyên ngày đêm. Thi thoảng, họ dừng lại chợp mắt dọc đường hoặc tá túc ở nhà đồng hương người Việt.

Khi đã an toàn trên nước Đức, được sắp xếp nơi ở, ổn định sinh hoạt, đêm nào chị Yến cũng khắc khoải nhớ về nơi mình đã sinh sống, lập nghiệp gần 20 năm qua - thủ đô Kiev.

Chia sẻ với Dân trí, chị Yến bùi ngùi kể, năm 14 tuổi, chị theo mẹ sang Ukraine sinh sống. Chị Yến học trung học phổ thông, sau đó thi vào khoa kinh tế của một trường đại học. Tốt nghiệp ra trường, chị quyết định ở lại Ukraine định cư, áp dụng các kiến thức đã học vào nối nghiệp mẹ kinh doanh, buôn bán quần áo.



Chị Hải Yến kinh doanh buôn bán quần áo ở Kiev nhiều năm nay (Ảnh: Hải Yến)

Trải qua nhiều năm bươn chải, từ một sạp quần áo nhỏ, đến đầu năm 2022, chị Yến đã có trong tay chuỗi 9 cửa hàng quần áo ở thủ đô Kiev. Nữ Việt kiều cũng tậu được ô tô và 4 căn nhà ở thành phố này. Tiền của bao năm dành dụm từ việc kinh doanh, chị đầu tư hết vào bất động sản, mua nhà cho thuê.

"Có được khối tài sản ấy là mồ hôi nước mắt của tôi bao nhiêu năm qua. Thời gian đầu chưa có nhiều vốn, để tiết kiệm tiền thuê nhân công, tôi tự tay làm tất cả, từ bốc vác hàng hóa, thức đêm soạn quần áo, đến quảng bá hình ảnh cửa hàng…

Sau này, khi nguồn thu ngày một lớn, tôi mới mở thêm nhiều cửa hàng, thuê thêm nhiều nhân viên", chị Yến nghẹn ngào nhớ lại những ngày đầu khởi nghiệp gian nan.

Cuộc sống yên bình trôi qua nhiều năm và chị Yến đặc biệt yêu quý những người dân Ukraine. "Họ rất thân thiện, hiền hậu, tốt bụng và đặc biệt không bao giờ tỏ ra phân biệt chủng tộc với những người nước ngoài đến lao động, định cư trên đất nước họ. Con cái tôi đi học được các cô giáo yêu quý, chăm sóc như chính những đứa con của họ", chị Yến chia sẻ.

Tiếc rằng, khi cuộc sống ổn định và có trong tay tất cả thì chiến sự nổ ra, chị Yến hoảng loạn rời đi trong vô vàn tiếc nuối.



Dòng xe xếp hàng dài ở biên giới để qua cửa khẩu Ba Lan (Ảnh: Hải Yến)

Chị kể, rạng sáng ngày 24/2, khi nghe tin các sân bay ở Kiev bị tấn công, chị vội vã đi đổ xăng và mua được ít đồ ăn dự trữ. Cả ngày 24/2, gia đình chị liên tục phải xuống hầm trú ẩn. Căn hầm ẩm thấp, lạnh lẽo khiến con chị sợ hãi và lúc nào cũng run lên.

Sau 2 đêm thức trắng nghe tiếng bom nổ sát bên tai, chị Yến quyết định bỏ lại hết tất cả tài sản dành dụm bấy lâu, đưa gia đình đi di tản. Trên chặng đường đi kẹt cứng, nhiều đoạn chỉ có thể nhích từng chút một, chị thầm cầu nguyện cho chiếc xe không trúng bom đạn, cả nhà được an toàn thoát khỏi vùng chiến sự.

Sau 3 ngày 3 đêm lái xe không ngủ, chị Yến mới đến được đất Ba Lan và được gia đình một đồng hương người Việt giúp đỡ cho ăn nghỉ tạm thời.



Cả nhà chị Yến chụp ảnh lưu niệm với gia đình ông Phan Thanh Xuân - đồng hương người Việt ở đất Ba Lan (Ảnh: Hải Yến)

Chị Yến tâm sự, trên chặng đường tị nạn, chị không nhớ nổi bao lần mình đã rơi nước mắt. Chị khóc vì thương gia đình mình bỗng chốc loạn lạc trong chiến tranh, khóc vì chứng kiến cuộc chia ly đẫm nước mắt và nụ hôn tạm biệt dưới mưa của những người đàn ông Ukraine với vợ con nơi biên giới.

Chia sẻ với Dân trí, chị Yến cũng kể thêm, vì chuẩn bị vào mùa xuân hè tháng 3, tháng 4, nên chị đã đổ ra số tiền vài tỷ đồng để nhập hàng hóa. Chị hoàn toàn không biết, có ngày, đất nước Ukraine yên bình lại bị bom đạn bắn phá ác liệt như vậy.

"Chiến tranh nổ ra, điều tôi nghĩ đến đầu tiên là phải đưa gia đình tháo chạy để bảo toàn tính mạng. 4 căn nhà khoảng 10 tỷ đồng, chưa kể cửa hàng và hàng hóa mới nhập về, tôi bỏ lại tất cả, chẳng mang theo được gì.

Tôi thật sự rất buồn, gần đây đọc tin tức, tôi thấy con phố nơi một căn nhà của tôi ở đó bị bắn phá, nhiều nhà dân đổ sập, tan nát, không biết ngôi nhà của tôi có trong số đó không. Nhiều khu chợ cũng bị bắn phá tan hoang. Hàng hóa của tôi có lẽ cũng chẳng còn gì", chị Yến nói với giọng nghẹn ngào.

Ra đi trong vội vã, chị Yến chỉ kịp mang theo mấy bộ quần áo, chút đồ ăn và một ít tiền mặt. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của chiến tranh, đồng tiền Ukraine mất giá. Mấy ngày đầu, chị Yến chỉ đổi được một ít sang tiền Đức với giá trị rất thấp và tới hiện giờ thì không ở đâu chấp nhận đổi tiền của đất nước đang có chiến sự này nữa.

"Tiền của bao năm dành dụm, tôi đầu tư hết vào bất động sản bên Ukraine, ở Việt Nam cũng chẳng có gì. Bây giờ có lẽ tôi còn nghèo hơn những người nghèo ở Đức nữa", nữ Việt kiều ngậm ngùi nói.

Hiện tại, vợ chồng chị Yến đã được nước Đức cho nhập trại tị nạn, bố trí chỗ ăn ở. Cả hai đã lên sở ngoại kiều nộp hồ sơ.

"Chúng tôi đang chờ cấp giấy tờ đi học nghề, đi làm. Tôi dự định sẽ đi học làm nail hoặc nấu ăn. Tôi uớc tính sẽ mất khoảng 1 năm học nghề, không lương. Nhưng bây giờ mất hết, tay trắng. Từ một người chủ, giờ tôi lại thành người đi làm thuê. Tất cả cũng chỉ vì chiến sự khốc liệt này. Nhưng dù sao ngẫm lại, chúng tôi cũng đã bảo toàn được tính mạng và sơ tán an toàn. Còn người là còn của, vợ chồng tôi sẽ cố gắng làm lại từ đầu", chị Yến nói.



Mỗi lần nghe con trai hỏi về bạn bè và cô giáo, chị Yến lại ứa nước mắt (Ảnh: Hải Yến)

Chị Vũ Hải Yến là một trong số gần 7.000 người Việt sinh sống, làm việc và học tập tại Ukraine rơi vào cảnh loạn lạc khi chiến sự nổ ra.

Theo thống kê, người Việt tại Ukraine tập trung tại một số thành phố lớn như Kiev (khoảng 800 người), Kharkov (khoảng 3.000 người), Odessa (khoảng 3.000 người) và một số thành phố nhỏ khác như Kherson, Donetsk, Lviv… Họ sinh sống chủ yếu bằng các nghề buôn bán quần áo, mở hàng ăn, làm công nhân...

Cuộc giao tranh giữa Nga và Ukraine diễn ra, hàng nghìn người Việt đã sơ tán sang các nước Ba Lan, Rumani, Hungary, Slovakia. Nhiều người sau đó về nước theo các chuyến bay cứu trợ, một số thì ở lại di tản sang các quốc gia như Đức, Séc… để tiếp tục tìm việc làm, gây dựng cuộc sống mới.

Phạm Hồng Hạnh

[music123]

Cuộc chạy loạn nghẹt thở của người Việt ở Ukraine


Phạm Hồng Hạnh
Chủ nhật, 06/03/2022

Không có tiền, không thể giao tiếp, vợ chồng chị Toán đứng ở bến tàu chờ đợi trong tuyệt vọng và sợ hãi. Tuyết rơi ngày một dày, đứa con hơn 4 tháng tuổi cứ oằn mình, khóc ré lên từng hồi.
Phải liều mà đi

Đêm 28/2, nằm trong căn phòng nhỏ ở khu nhà công nhân, chị Thái Thị Toán trằn trọc mãi mới chợp mắt được một lúc. Đến gần sáng, chị đang mơ màng thì nghe tiếng bom nổ rất lớn. Người mẹ sinh năm 1995 này bật dậy, cuống cuồng vơ chiếc chăn để sẵn bên cạnh quấn cho cậu con trai hơn 4 tháng tuổi rồi cùng chồng lao xuống hầm trú ẩn.

Đã nhiều ngày nay, kể từ khi chiến sự xảy ra ở Ukraine và một số vùng cảng, khu quân sự thuộc thành phố Odessa, vợ chồng chị Toán luôn trong trạng thái nháo nhào như thế. Họ mặc sẵn quần áo ấm trên người, để ngay bên cạnh con các vật dụng cần thiết, giầy dép để sát mép giường… nghe thấy tiếng bom nổ là chạy ngay xuống hầm.

Ngồi trong hầm trú lạnh lẽo, họ nín thở chờ đợi cho đến khi người bảo vệ già thông báo đã hết nguy hiểm mới dám lục tục quay lại phòng.

Đi giữa hành lang sâu hun hút, chỉ còn lác đác lại vài gia đình chưa kịp bỏ chạy, chị Toán lo lắng không biết số phận hai vợ chồng và đứa con mới sinh sẽ ra sao giữa cuộc chiến tranh.



Chị Toán và cậu con trai hơn 4 tháng tuổi (Ảnh: NVCC)


Vợ chồng chị Toán quê ở Nghệ An, sang Ukraine làm công nhân may được 3 năm nay. Phải vay mượn mới có tiền đi lao động nên lương hàng tháng của chị được chủ chuyển thẳng về tài khoản của người nhà ở Việt Nam để trả nợ.

Mọi sinh hoạt của hai vợ chồng được chủ bao. Mỗi tháng, chị chỉ để lại một khoản tiền nhỏ chi tiêu. Nhưng khoản tiền ấy chị vừa dành hết để làm giấy khai sinh cho con thì chiến tranh nổ ra. Hai vợ chồng công nhân xa quê không còn một đồng trong túi.

"Đây là tình cảnh chung của nhiều người Việt sang đây làm công nhân. Chiến tranh nổ ra, họ muốn đi nhưng cũng không có tiền mà đi", người phụ nữ quê Nghệ An buồn bã nói.

Ông chủ và những công nhân trong khu nhà ở đã lần lượt di tản. Ngân hàng đóng băng nên người chủ cũng chẳng làm gì được để hỗ trợ họ. Hai vợ chồng chị Toán gọi điện hỏi những người bạn Việt Nam ít ỏi ở Ukraine thì ai cũng đang trong cảnh loạn lạc, bỏ của chạy lấy người.

"Bố mẹ chúng tôi ở Việt Nam mất ăn mất ngủ, gọi điện bảo chuyển tiền sang nhưng bên này các ngân hàng đã bị tê liệt. Không có tiền, không biết tiếng, vợ chồng chúng tôi chỉ biết chờ đợi trong sợ hãi, nghĩ nếu cứ ngồi đây thì không biết chết lúc nào.

Cứ nghĩ đến con trai mới sinh, rồi đứa con gái đang chờ mẹ ở quê nhà, gia đình, bố mẹ, tôi lại rơi nước mắt. Lần nào mẹ tôi gọi điện sang là cả nhà lại khóc", chị Toán chia sẻ với Dân trí.

Suốt nhiều đêm liền kể từ ngày bắt đầu cuộc chiến (ngày 24/2), vợ chồng chị Toán không ngủ, cứ thấp thỏm cập nhật tin tức, xem tình hình những người đã rời đi trước đó ra sao. Cuối cùng, một đồng hương người Việt làm cùng thấy quá thương cảm với hoàn cảnh của hai vợ chồng, đã cho cả hai vay 3.000 tiền Ukraine (khoảng 2 triệu đồng Việt Nam).

Suýt bỏ mạng giữa đường

Ngày 1/3, có tiền trong tay, hai vợ chồng chị Toán khoác lên người chiếc áo ấm nhất mà họ có, còn lại đồ đạc đem theo, họ ưu tiên quần áo, thuốc thang và sữa cho đứa con trai bé bỏng. "Chúng tôi dự tính sang tá túc nhà một người quen ở Ba Lan, quãng đường đi hàng ngàn cây số. Nhiều người bảo đường đi gian nan, có thể chết đạn chết lạnh giữa đường, nhưng ở trong hoàn cảnh đó, chúng tôi phải liều mà đi", chị Toán chia sẻ về.

Rời khỏi khu công nghiệp, vì biết mấy câu tiếng Ukraine về địa điểm, đường đi, vợ chồng chị Toán bắt xe taxi và nhờ tài xế chở ra ga tàu thành phố Odessa. Cũng như bao người đi tị nạn khác, họ chờ đợi suốt nhiều tiếng đồng hồ rồi cố chen chân lên chuyến tàu tháo chạy khỏi điểm nóng.



Trên chuyến tàu rời Odessa, chị Toán chụp ảnh gửi về cập nhật tình hình cho gia đình ở Việt Nam (Ảnh: NVCC)



Chuyến tàu ấy với những người mẹ có con nhỏ như chị Toán thực sự gian nan. Chị Toán kể, trừ những lúc ngủ, bé trai hơn 4 tháng tuổi gần như lúc nào cũng khóc bởi sự ồn ào, ngột ngạt.

"Thằng bé cứ oằn người lên, vật vã. Thấy con tôi khóc nhiều quá, nhiều người Ukraine xung quanh có hỏi han gì đó. Tuy nhiên, tôi chẳng hiểu họ nói gì… Có chặng, tàu dừng vì báo động, mọi người ngồi im không nhúc nhích suốt 3 tiếng đồng hồ, ai nấy như ngộp thở, thằng bé lại càng khóc to", chị Toán nhớ lại.

Đến ga tàu thành phố Lov, vợ chồng chị Toán phải di chuyển qua một đường hầm nhỏ hẹp để lên chuyến tàu ra biên giới. Hai tay rã rời vì bế con hơn 1 ngày trời, chị vẫn cố đứng vững giữa dòng người chật cứng, nhích từng tí một tiến về phía trước. Bởi chị biết, nếu không cố gắng, chị sẽ bị bỏ lại phía sau, và không có chỗ trên chuyến tàu hàng nghìn người đang cố kiếm một suất tháo chạy kia.

"Nhiều người không đi đường hầm, họ vượt rào chắn, bất chấp nguy hiểm, băng qua đường ray để chạy lên tàu chiếm chỗ trước. Khung cảnh hỗn loạn vô cùng. Hai vợ chồng tôi cố gắng đi sát sát nhau đề phòng bị lạc", chị Toán nhớ lại.

6 tiếng chờ đợi giữa thời tiết - 5 độ C

Vợ chồng chị Toán đặt chân sang đất Ba Lan chiều ngày 3/3. Chị Toán được xe miễn phí chở ra bến tàu gần cửa khẩu Przemysl để tiếp tục hành trình đến nhà người thân cách đó 500 km. Đến bến tàu, trời đã về chiều, nhiệt độ xuống thấp, lạnh buốt và tuyết bắt đầu rơi.

Thấy mẹ con chị Toán đứng bơ vơ ở nhà ga, tuyết rơi ngày một nhiều, nhiệt độ giảm sâu chỉ còn - 4 đến - 5 độ C, những người đi qua đi lại thương lòng chia sẻ bớt những tấm chăn họ mang theo cho con chị. Nhưng cứ đắp thêm lớp chăn nào, đứa bé lại khóc ré lên, vùng vẫy. Nhìn môi con tím tái, miệng thì trắng rộp vì hết nóng rồi lại lạnh, chị Toán hoảng loạn ngồi giữa bến tàu khóc.

Một số người thấy thương cảm đã đến hỏi thăm nhưng vì chị Toán không biết tiếng nên không nói chuyện được với họ. Điện thoại di động hết sạch pin nên chị cũng không thể dùng phần mềm google dịch để giao tiếp.

"Rõ ràng mình đang rất cần sự giúp đỡ, người ta cũng muốn giúp mình mà đôi bên không biết làm thế nào. Lúc đó trong túi tôi cũng không có đồng tiền Ba Lan nào, tiền Ukraine thì không thể sử dụng được nữa. Tôi thật sự bế tắc", chị Toán vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhớ lại giây phút hoảng loạn lúc ấy.

Chuyến tàu vợ chồng chị Toán muốn đi thì phải tới 4h sáng hôm sau mới chạy. Tại nhà ga lúc đó chỉ còn chuyến tàu đến Katowice. Nhìn đứa con bé bỏng trên tay, chị Toán nghĩ nếu cứ tiếp tục đứng giữa sân ga, có thể con chị sẽ chết cóng.

"Thằng bé cứ khóc ngặt nghẽo, không chịu ăn uống gì. Lúc đó tôi nghĩ, đợi đến 4h sáng giữa trời giá buốt thế này thì con mình có còn không? Thằng bé có chuyện gì thì tôi không thể chịu đựng nổi", chị Toán xót xa.

Đến gần 21h, khi thấy con gần như lả đi về mệt, chị Toán sợ hãi, chạy ngược xuôi và tìm được đường xuống tầng hầm của sân ga. Ở đó đỡ lạnh hơn và chị may mắn tìm thấy chỗ sạc điện thoại.

Điện thoại vừa nhảy lên vài phần trăm pin, chị Toán vội đăng lên một hội nhóm tập hợp những người Việt ở Ban Lan lời kêu cứu: "SOS. Hiện giờ chúng em đang ở ga tàu có cả con nhỏ mà không biết làm sao cả. Mong mọi người giúp chúng em với. Ở đây lạnh quá, con em mới được hơn 4 tháng".

Ngay lập tức chị Toán nhận được vô số lời động viên. Một đồng hương người Việt có nick Facebook Hải Phạm đã vào xin số điện thoại để hướng dẫn từ xa. Vừa nghe giọng nói của anh Hải qua điện thoại, chị Toán đã òa khóc nói: "Anh ơi, anh giúp chúng em với!".

Chị Toán sau đó đưa điện thoại cho một người Ba Lan ở sân ga để anh Hải nhờ người này dẫn cả hai lên chuyến tàu đi Katowice. Theo anh Hải, lúc này cần đưa đứa trẻ lên tàu để tránh rét, anh chị nên đi về Katowice, sau đó, các đồng hương người Việt sẽ lo cho gia đình chỗ ăn ở, nghỉ ngơi tạm ở thành phố này. Khi đã lại sức, cả hai đến nhà người thân cũng chưa muộn. Các chuyến tàu hiện giờ đều miễn phí nên chị Toán không có gì phải lo lắng.

Qua điện thoại, chị Toán được anh Hải kể lại rằng, những người ở sân bay, nhân viên an ninh đã chỉ cho chị khu vực phòng chờ ở sân ga để chị nghỉ ngơi, cho con ăn uống nhưng chị lại cứ lắc đầu nguầy nguậy.

"Phần vì tôi không hiểu tiếng, phần vì cũng sợ bị người lạ lừa, lỡ họ dẫn mình đi đâu, hoặc chở mình đến một nơi xa lạ thì biết làm thế nào. Vậy nên hai vợ chồng tôi cứ đứng đó bất lực, ôm con giữa nhà ga lạnh buốt", chị Toán bộc bạch.

Sau hơn 6 tiếng chờ đợi, chị Toán cũng biết mình nên làm gì. Theo hướng dẫn của anh Hải, vợ chồng chị Toán lên chuyến tàu đi Katowice. Tại nhà ga Katowice, cả hai được một người bạn của anh Hải là anh Nguyễn Quốc Bình (một người Việt ở Ban Lan) đến đón và đưa về nhà nghỉ ngơi, lo ăn uống.



Vợ chồng chị Toán thời điểm được anh Bình đến đón (Ảnh: Nguyễn Quốc Bình).

Nhớ lại hành trình tháo chạy nghẹt thở những ngày qua, chị Toán bộc bạch: "Nếu không có những người như anh Hải, anh Bình và cộng đồng người Việt trên đất Ba Lan… thì đêm ấy tôi không biết vợ chồng con cái mình sẽ ra sao.

Người thì tận tình hướng dẫn qua điện thoại, người thì đón chúng tôi về lo chỗ ăn chỗ ở, cho tiền đi lại, thậm chí còn tạo điều kiện để chúng tôi ở lại làm việc nếu muốn. Tôi thực sự rất xúc động và biết ơn".

Khi được hỏi về dự định tiếp theo, người phụ nữ nén tiếng thở dài. Giọng ngắt quãng, chị nói: "Hai vợ chồng tôi vay nợ sang đây để đi làm. 3 năm nay tiền lương chỉ đủ trả nợ, chữa bệnh. Tôi cũng chưa tính sinh con nhưng đứa trẻ đến bất ngờ nên chúng tôi cũng chưa chắt chiu được nhiều. Thời gian tới nếu không tìm được việc ở Ba Lan, chúng tôi đành về Việt Nam".



Nhà ga nơi gia đình chị Toán được anh Bình tới đón (Ảnh: Nguyễn Quốc Bình)


Cuộc chiến tranh xảy ra khiến biết bao người Việt trên đất Ukraine rơi vào cảnh lầm than, không biết đi đâu về đâu. Với những người đã sinh sống lâu năm, họ tiếc nuối cơ nghiệp, nhà cửa, hàng quán, xe cộ, còn với những công nhân tha hương như vợ chồng chị Toán, chiến tranh lại chôn vùi giấc mơ đổi đời ở trời Tây. Họ ngỡ xa quê để kiếm chút vốn liếng về Việt Nam làm ăn, nuôi con cái. Nhưng tiếc rằng, cả hai có nguy cơ trở về tay trắng…

[music123]

Người Việt trên chuyến tàu chật như nêm rời "điểm nóng" chiến sự Ukraine


Tuệ Minh Thứ tư, 02/03/2022

Giữa lúc chiến sự, chị Thu Thủy và 2 con may mắn vì đã lên được chuyến tàu chật ních người đi sơ tán. Tuy nhiên, vẫn có người chọn ở lại Kharkov vì không muốn đối mặt với hiểm nguy trên đường đi.

Nhọc nhằn để lên chuyến tàu sơ tán

Trong thời điểm này, rời Ukraine đi sơ tán sang các nước láng giềng có lẽ là điều "cực chẳng đã" với nhiều người Việt. Bởi, ra đi lúc này không chỉ là rời xa nơi đã gắn bó mấy chục năm, mà còn chấp nhận bỏ lại sự nghiệp kinh doanh, nhà cửa đã gây dựng bấy lâu.

Tuy nhiên, ưu tiên và đảm bảo an toàn tính mạng vẫn được đặt lên hàng đầu. Cho nên, không ít bà con vẫn cố gắng lên tàu nhằm thoát khỏi nơi hiểm nguy chực chờ.



Chuyến tàu chật ních người chuẩn bị khởi hành rời Kharkov mà 3 mẹ con chị Thủy có mặt (Ảnh: NVCC).


8h (giờ Ukraine) tức 13h (giờ Việt Nam) ngày 1/3/2022, chuyến tàu từ Kharkov (Ukraine) hướng đến biên giới Ba Lan khởi hành, chị Thu Thủy cùng 2 con và hàng trăm hành khách mới có thể thở phào một chút.

Chuyến tàu giữa lúc chiến sự cũng khác với ngày thường. Mọi người ngồi chen chúc, chật chội nhưng ai cũng cố chịu đựng để đến nơi an toàn. Trên gương mặt của các hành khách đều ánh lên vẻ mệt mỏi, lo âu.

"Các khoang đông đến nỗi khi dừng chân ở ga Kiev, mọi người còn không thể lên hết. Tàu không thể chạy nên tôi rất sợ, vì đây là nơi có chiến sự nguy hiểm. Khi đang ngồi trên tàu, tôi vẫn còn chút lo lắng, có lẽ lúc nào đến được đất Ba Lan mới có thể trút hết nỗi sợ này", chị Thu Thủy chia sẻ với Dân trí.

Để có được 3 chỗ ngồi trên tàu, mẹ con chị Thủy đã phải trải qua những giây phút lo âu, vất vả. Việc lên tàu để tới thành phố hay nước láng giềng đã khó thì chuyện đón ô tô ra ga còn được chị Thủy ví... "khó ngang lên trời".

"Sáng sớm, mẹ con tôi thay nhau gọi đặt xe nhưng đều không được. Vì nhà có xe riêng, nên tôi tính sẽ tự lái ô tô ra ga, bất chấp nguy hiểm. Trên đường ra ga, may mắn gặp một tài xế tốt bụng, nhờ ông ấy thạo đường nên chở 3 mẹ con đến kịp giờ", chị Thủy nhớ lạ



Dự kiến 1h sáng (giờ Ukraine) tức 6h sáng (giờ Việt Nam) ngày 2/3/2002 tàu sẽ đến vùng biên giới giáp Ba Lan. (Ảnh: NVCC)

Chiếc ô tô hướng ra ga trong khi chiến sự vẫn tiếp diễn cùng với nỗi lo lắng bao trùm, chị Thủy không dám phàn nàn. Thỉnh thoảng nghe tiếng nổ vang lên, lòng người mẹ bất an hơn bao giờ hết. Chị tự nhủ phải tự trấn tĩnh để làm chỗ dựa cho các con.

"Sau khi lên tàu, mẹ con tôi tìm được 3 chỗ ngồi, khoảng 20 phút sau thì tàu khởi hành. Lúc đó, tôi biết đã có thể rời khỏi nơi nguy hiểm. Chồng tôi và gia đình ở Việt Nam biết tin 3 mẹ con đã lên tàu cũng bớt lo lắng so với mấy ngày trước", chị Thủy nói với Dân trí.

Để đi tới quyết định rời Kharkov, chị Thủy phải đắn đo rất nhiều. Chiến sự xảy ra quá nhanh, chưa ai kịp chuẩn bị. Nhà cửa, xe cộ và hàng hóa kinh doanh cũng đành phải bỏ lại, việc học của 2 con dang dở theo hành trình sơ tán.

Chị Thủy kể: "Khi thấy chiến sự phức tạp, tôi quyết định sẽ đi sơ tán vào chiều 28/2. Tuy nhiên, lúc đó vào giờ giới nghiêm nên phải đợi đến 1/3. Cả đêm qua, tôi chỉ mong trời sáng để khởi hành nhằm đảm bảo an toàn tính mạng. Lúc này, tôi chỉ mong cả gia đình bình an, tài sản đành gác lại".

Dự kiến 1h sáng (giờ Ukraine) tức 6h sáng (giờ Việt Nam) ngày 2/3 chuyến tàu lánh nạn sẽ đưa 3 mẹ con chị Thủy cùng nhiều người dân khác đến vùng biên giới giáp Ba Lan.



Chị Thu Thủy và các con cảm thấy may mắn vì đã được rời Kharkov giữa chiến sự. (Ảnh: NVCC).

6 ngày ở dưới hầm trú ẩn, nấu xong không kịp ăn

Nhiều người vẫn chọn ở lại Kharkov giữa lúc chiến sự leo thang, bởi họ không muốn liều lĩnh đi sơ tán.

Nhà nằm ở tầng cao tại một chung cư trong thành phố, gia đình chị P. đã dần quen với cuộc sống dưới hầm. Không gian của hầm trú ẩn chật chội, lạnh lẽo nhưng có tới cả trăm con người chen chúc. Tuy nhiên, cảnh đông đúc cũng giúp chị P. đỡ lo phần nào.

"Nhà tôi sống tại tầng cao của chung cư nên ở trong căn hộ không yên tâm. Tính đến ngày 1/3 là tròn 6 ngày, cả nhà ở dưới hầm. Thật sự tôi không muốn đi sơ tán, vì quãng đường từ Kharkov đến Ba Lan khoảng 1000 km, hành trình đó rất nguy hiểm và hơn hết, tôi tin cuộc sống yên bình sẽ sớm trở lại", chị P. chia sẻ với Dân trí khi đang trú ẩn dưới hầm.



Khung cảnh trú ẩn và ngủ dưới hầm trong những ngày qua tại một khu chung cư ở Kharkov (Ảnh: NVCC).


Sáng sớm 1/3, chị P. rời khỏi hầm lên căn hộ để nấu ăn giữa lúc tiếng nổ vẫn thỉnh thoảng vang lên. Mấy ngày trước, mỗi khi nghe những âm thanh đó ai cũng hốt hoảng nhưng bây giờ hầu hết cư dân đã dần trấn tĩnh và làm quen.

Bữa cơm giữa lúc chiến sự cũng chẳng vẹn tròn. Vừa nấu xong, cả nhà định ngồi vào bàn để ăn vội thì tiếng nổ vang lên ngày một nhiều hơn. Không ai bảo ai, tất cả nhanh chóng chạy xuống hầm để đảm bảo an toàn.

"Lúc đó, tôi dồn hết đồ ăn, thậm chí cho cả nồi thịt mới nấu vào túi rồi nhanh chóng xuống hầm. Cuộc sống của gia đình tôi ở Kharkov bị đảo lộn nhưng mọi người đều phải cố gắng vượt qua", chị P. bày tỏ.

Trong khi đang trò chuyện với Dân trí, chị P. bàng hoàng nhìn bức ảnh chụp cảnh một chiếc xe chở xăng bị cháy với cột khói đen bốc lên nghi ngút. Vị trí đó chỉ nằm cách hầm mà người phụ nữ gốc Việt này ngồi 300 m.

Mấy ngày qua, chị P. và nhiều bà con Việt kiều ở Kharkov đang sống trong thấp thỏm từng giờ từng phút như vậy. Ngồi dưới hầm mà nơm nớp chưa yên, bởi vẫn nghe những tiếng súng, tiếng pháo từ xa vọng đến.

Cũng sống ở Kharkov, anh H. (một người Việt đã sống ở Ukraine gần 10 năm) cho biết, chiến sự diễn biến nhanh và bất ngờ, khiến nhiều gia đình không kịp chuẩn bị, "trở tay". Việc sơ tán với nhiều người lúc này cũng bất khả thi bởi thời tiết mùa đông ở Ukraine rất lạnh, quãng đường đi xa nhiều bất trắc, không phải ai cũng đủ sức khỏe theo đuổi một hành trình dài. Gia đình anh H. đã phải xuống hầm trú ẩn ở từ nhiều ngày nay.

"Từ hôm chiến sự xảy ra, gia đình tôi chưa có lấy một bữa cơm trọn vẹn, ngon miệng. Ai cũng chỉ cố ăn cho xong bữa, ăn trong cảm giác thấp thỏm. Thật sự mỗi lần nghe thấy âm thanh của súng đạn, chúng tôi lại lo lắng, sợ hãi, đến giấc ngủ cũng chập chờn. Thương nhất là trẻ con, chúng phải sống trong cảnh thiếu thốn, lo âu cùng bố mẹ", anh H. nói.

Từ trong khói lửa, tiếng nổ vang trời, trong tim người Việt ở Ukraine nói chung và Kharkov nói riêng vẫn hy vọng về ngày bình yên sắp tới. Họ mong mỏi bữa cơm đoàn tụ, giây phút sum họp, gặp gỡ bạn bè, thảnh thơi dạo bộ trong tiếng nói cười như chưa từng có những ngày phải tất tả xuống hầm.