Tin Tức Văn Nghệ Thời Sự Hải Ngoại

[music123]

F-35 Săn UAV Giữa Đêm, Hạm Đội Mỹ Đối Mặt Đòn Tập Kích Lớn Từ Iran

[music123]

Live 30-5 (Morning): US-Iran Clashes in Hormuz; Ukraine Launches Surprise Attack, Killing Several.

[music123]

Nga-NATO căng thẳng sau vụ UAV đâm tòa chung cư ở Romania


THẾ VINH
6/30/26


Vụ việc UAV đâm tòa chung cư ở Romania làm gia tăng lo ngại rằng cuộc chiến giữa Nga và Ukraine có nguy cơ lan sang các quốc gia NATO láng giềng.


Ngày 29-5, các quốc gia Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) lên án Nga sau khi Romania cáo buộc một máy bay không người lái (UAV) của Moscow đã đâm xuống một tòa chung cư ở TP Galati (phía tây Romania) trong một cuộc tấn công vào nước láng giềng Ukraine. Phía Nga cũng đã đưa ra bình luận về vụ việc.

Vụ việc làm dấy lên lo ngại rằng nguy cơ đối đầu công khai giữa Nga và các nước NATO đang gia tăng, theo kênh Al Jazeera.

Phía Romania nói gì?

Chính quyền Romania nói rằng chiếc UAV rơi rạng sáng 29-5 đã bị radar theo dõi trong không phận nước này trước khi đâm xuống mái nhà của một tòa chung cư ở TP Galati.

Hai máy bay chiến đấu F-16 và một trực thăng đã được điều động, khi chính quyền phát cảnh báo khẩn cấp cho người dân. Hai người bị thương nhẹ và một số cư dân đã được sơ tán sau khi một đám cháy bùng phát do vụ rơi UAV.



Hiện trường vụ UAV đâm một tòa chung cư ở TP Galati (phía tây Romania) vào ngày 29-5. Ảnh: AFP


Bộ Ngoại giao Romania đã gọi vụ rơi UAV là hành động vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế. Romania cũng đã triệu tập đại sứ Nga.

“Chúng tôi sẽ chính thức thông báo về những hậu quả mà sự thiếu trách nhiệm này của Nga sẽ gây ra cho quan hệ ngoại giao giữa hai nước, cũng như các bước tiếp theo ở cấp độ châu Âu liên quan đến các gói trừng phạt” - Ngoại trưởng Romania Oana Toiu viết trên mạng xã hội.

Tổng thống Romania Nicusor Dan cho biết nước này sẽ không chấp nhận việc cuộc chiến giữa Nga và Ukraine lại đổ dồn lên người dân nước mình, nói thêm rằng ông đã yêu cầu Bộ Ngoại giao trình bày ngay lập tức một loạt các biện pháp liên quan đến quan hệ của Romania với Nga“tương xứng với tình hình rất nghiêm trọng này”.

Sau cuộc họp của Hội đồng Quốc phòng Tối cao tại Bucharest, Tổng thống Dan thông báo rằng Tổng lãnh sự quán Nga tại TP cảng Constanta bên bờ Biển Đen sẽ bị đóng cửa.

Bên cạnh đó, Bucharest kêu gọi NATO đẩy nhanh việc chuyển giao năng lực chống UAV. Thủ tướng sắp mãn nhiệm Ilie Bolojan cũng cho biết Romania sẽ ký hợp đồng trong vòng vài giờ tới, theo đó nước này sẽ được trang bị hệ thống phòng thủ chống UAV thuộc chương trình SAFE của Liên minh châu Âu (EU).

Phía NATO lên tiếng

Các đồng minh NATO và những nước khác cùng lên tiếng về vụ việc. Một phát ngôn viên của NATO lên án “sự liều lĩnh của Nga”.

Tổng thư ký NATO Mark Rutte chỉ trích “hành vi liều lĩnh của Nga là mối nguy hiểm cho tất cả” đồng minh.

“Tôi khẳng định rằng NATO sẵn sàng bảo vệ từng tấc lãnh thổ của các nước đồng minh. Chúng ta sẽ tiếp tục tăng cường khả năng sẵn sàng răn đe và phòng thủ trước bất kỳ mối đe dọa nào, kể cả từ UAV” - ông Rutte viết trên mạng xã hội X sau cuộc điện đàm với tổng thống Romania.

Đại sứ Mỹ tại NATO Matthew Whitaker đã lên án "sự xâm phạm liều lĩnh" và cam kết Mỹ "sẽ bảo vệ từng tấc đất lãnh thổ của NATO”.

Bộ trưởng phụ trách các vấn đề châu Âu của Pháp Benjamin Haddad cho biết vụ việc đã làm nổi bật mối đe dọa mà Nga gây ra cho an ninh châu Âu, đồng thời lưu ý rằng quân đội Pháp đang đóng quân tại Romania.

Tổng thống Slovakia Peter Pellegrini kêu gọi tránh leo thang căng thẳng giữa Nga và NATO khi bình luận về vụ việc.

"Tôi phản đối việc leo thang căng thẳng giữa các quốc gia thành viên NATO và Nga. Tôi bày tỏ sự đoàn kết với chính phủ và người dân Romania. Thông qua các hành động quyết đoán của cộng đồng quốc tế và bằng cách gây áp lực [lên các bên tham chiến], chúng ta cần nỗ lực hết sức để thúc đẩy các cuộc đàm phán hòa bình giữa Ukraine và Nga" - ông Pellegrini kêu gọi.

Ông Pellegrini mô tả vụ việc là một tiền lệ nguy hiểm cho thấy sự cần thiết phải tăng cường sườn phía đông của NATO.



Hiện trường vụ UAV đâm một tòa chung cư ở TP Galati (phía tây Romania) vào ngày 29-5. Ảnh: KYIV POST

Bên cạnh đó, EU, Liên Hợp Quốc và Ukraine cũng bình luận về vụ việc. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cho biết vụ việc cho thấy “cuộc chiến của Nga đã vượt qua thêm một giới hạn nữa”, theo hãng tin Reuters.

Ngoại trưởng Ukraine - ông Andrii Sybiha cam kết rằng “Ukraine sát cánh vững chắc cùng Romania” khi ông cáo buộc Nga là mối đe dọa đối với khu vực Biển Đen và toàn bộ lục địa châu Âu.

“Chúng tôi sẵn sàng hợp tác chặt chẽ để tăng cường khả năng phòng thủ trước những mối đe dọa như vậy” - ông Sybiha nói, thêm rằng nỗ lực tăng cường khả năng phòng không của Ukraine là một “nhiệm vụ chiến lược” không chỉ để bảo vệ Ukraine mà còn giảm thiểu rủi ro cho các nước láng giềng.

Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres cảnh báo rằng các cuộc tấn công leo thang có nguy cơ vượt khỏi tầm kiểm soát, với “những hậu quả không lường trước và khó lường”. Ông Guterres cho biết số thường dân thiệt mạng trong bốn tháng đầu năm nay nhiều hơn so với cùng kỳ ba năm trước đó, và kêu gọi ngoại giao, giảm leo thang ngay lập tức và “một lệnh ngừng bắn toàn diện và vô điều kiện”.

Phản hồi của Nga

Tổng thống Nga Vladimir Putin nói rằng còn quá sớm để bất cứ ai bàn luận về nguồn gốc của chiếc UAV tấn công toà chung cư ở Romania cho đến khi các mảnh vỡ của nó được các chuyên gia nghiên cứu, theo hãng thông tấn TASS.

Ông Putin đã kêu gọi một cuộc "điều tra khách quan" về vụ việc UAV ở Romania, nói rằng Moscow sẵn sàng chia sẻ đánh giá của mình nếu được cung cấp mảnh vỡ của (UAV hoặc dữ liệu về nó.

Ông Putin cho rằng vụ việc liên quan UAV ở Romania rất có thể do một UAV của Ukraine gây ra. "Rõ ràng là điều này không liên quan gì đến Nga. Đây là những UAV có nguồn gốc từ Ukraine đã đi lạc hướng do chiến tranh điện tử vô tuyến hoặc các lý do khác và đã bay vào khu vực nơi chúng bị rơi" - tổng thống Nga nói, lưu ý rằng đã có những trường hợp UAV của Ukraine bị rơi ở các nước châu Âu.

Đại sứ Nga tại Bucharest Vladimir Lipaev nói với đài RT rằng Romania không đưa ra bằng chứng nào cho thấy chiếc UAV xuất phát từ Nga.

“Thật không may, như thường lệ, họ không bao giờ cung cấp bất kỳ bằng chứng nào” - ông Lipaev nói, lưu ý rằng Nga thường xuyên phải đối mặt với “những cáo buộc vô căn cứ” về việc vi phạm không phận Romania và chưa bao giờ nhận được bất kỳ thông tin chi tiết nào về những sự việc như vậy.

Ông Lipaev nói thêm rằng Bucharest dường như đã quyết định trước khi nghe lập trường của Nga và phớt lờ các lập luận hoặc yêu cầu của Moscow về thông tin cơ bản về vụ việc như lộ trình, tốc độ, vị trí và thời gian UAV bay trong lãnh thổ Romania.

Về vụ đóng cửa Tổng lãnh sự quán Nga tại TP cảng Constanta, đại sứ Nga cho rằng quyết định được đưa ra trước khi Moscow kịp trình bày quan điểm, nhấn mạnh rằng không có “liên hệ” nào giữa vụ rơi máy bay không người lái và hoạt động của lãnh sự quán.

[music123]

Mỹ 'vét sạch' kho tên lửa tấn công Iran, chuyên gia cảnh báo nguy cơ

Khánh Ly
5/30/26

- Báo cáo mới đây của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế cho thấy Mỹ có thể mất ít nhất 3 năm để bổ sung kho vũ khí đã tiêu hao trong xung đột với Iran.

Theo AP, phân tích mới đây của các chuyên gia cho thấy Mỹ có thể cần ít nhất 3 năm để bù đắp lượng vũ khí hiện đại đã tiêu hao trong cuộc xung đột với Iran. Điều này làm dấy lên lo ngại về khả năng sẵn sàng chiến đấu nếu xảy ra xung đột trong tương lai.

Mỹ cần nhiều năm để khôi phục kho vũ khí

Theo báo cáo công bố ngày 28/5 của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), các nhà thầu quốc phòng Mỹ sẽ cần ít nhất 3 năm để khôi phục kho dự trữ của 3 loại vũ khí chủ lực được sử dụng trong xung đột với Iran.

Ba hệ thống được nhắc đến gồm tên lửa hành trình Tomahawk dùng để tấn công các mục tiêu sâu trong lãnh thổ đối phương, cùng hai hệ thống đánh chặn Patriot và THAAD có nhiệm vụ đối phó với tên lửa và máy bay không người lái.



Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ cho rằng mức chi tiêu quân sự dưới thời Tổng thống Trump sẽ giúp nâng năng lực sản xuất lên gấp đôi, thậm chí gấp ba. (Nguồn: AP)

“Mỹ có đủ đạn dược cho bất kỳ kịch bản nào có thể xảy ra trong xung đột với Iran, nhưng việc cạn kiệt kho dự trữ tạo ra lỗ hổng dễ bị tổn thương cho cuộc xung đột tiềm tàng ở Tây Thái Bình Dương. Do đó, thời gian cần thiết để bổ sung lại kho dự trữ đó trở thành mối lo ngại lớn”, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) cho biết trong báo cáo.

Báo cáo của trung tâm nghiên cứu cho biết dù chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đề xuất ngân sách quốc phòng kỷ lục 1.500 tỷ USD cho năm 2027, việc khôi phục kho dự trữ vũ khí tiên tiến của Mỹ vẫn sẽ mất nhiều năm. “Điều Mỹ thiếu lúc này không phải là ngân sách, mà là thời gian”, báo cáo nhận định.

“Việc mở rộng năng lực sản xuất và chế tạo những hệ thống phức tạp này cần rất nhiều thời gian”, báo cáo nêu rõ, đồng thời nhận định giai đoạn dễ bị tổn thương sẽ kéo dài “trong vài năm cho đến khi lượng dự trữ trở lại mức trước đó, và cần vài năm nữa mới đạt được mức mà các nhà hoạch định quân sự mong muốn”.

Mặc dù số lượng vũ khí dự trữ được xếp vào diện bảo mật, CSIS cho biết vẫn có đủ thông tin công khai trong các tài liệu ngân sách của Lầu Năm Góc để ước tính thời gian khôi phục năng lực sản xuất.

Tổng thống Donald Trump và Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth khẳng định Mỹ đủ khả năng tham gia bất kỳ cuộc xung đột nào. Họ cũng liên tục thúc ép các nhà thầu quốc phòng tăng tốc sản xuất vũ khí. Tháng trước, ông Hegseth nói với các nhà lập pháp rằng mức chi tiêu quân sự dưới thời Tổng thống Trump sẽ giúp nâng lên gấp đôi, thậm chí gấp ba năng lực sản xuất.

Trong cuộc họp nội các ngày 27/5, Bộ trưởng Hegseth tiếp tục ca ngợi nỗ lực của Tổng thống Trump trong việc mở rộng năng lực công nghiệp quốc phòng của Mỹ. Ông cho rằng các doanh nghiệp đang đầu tư mạnh vào nhà máy và dây chuyền mới để đẩy nhanh tốc độ cung ứng vũ khí.

Người phát ngôn Lầu Năm Góc Sean Parnell cũng khẳng định quân đội Mỹ có đầy đủ nguồn lực để thực hiện mọi nhiệm vụ mà Tổng thống giao phó.

Tuy nhiên, một số chuyên gia quân sự không hoàn toàn đồng tình. Bà Virginia Burger, chuyên gia quốc phòng của tổ chức giám sát Project On Government Oversight và cựu sĩ quan Thủy quân lục chiến Mỹ, cho rằng giới chức Lầu Năm Góc hiểu rất rõ mức độ tiêu hao kho dự trữ hiện nay.

"Các quan chức Lầu Năm Góc hiểu rất rõ tình trạng kho dự trữ quân sự của Mỹ và hy vọng họ đã nói với ai đó rằng 'Nếu tham gia cuộc chiến này, ngay cả theo những tính toán thận trọng nhất, chúng ta vẫn sẽ phải rút kho dự trữ xuống mức đáng báo động'", bà Virginia nói.

Lo ngại về việc kho dự trữ vũ khí dần suy giảm là chủ đề nổi bật trong các phiên điều trần gần đây tại Quốc hội Mỹ. Đảng Dân chủ cho rằng tình trạng thiếu hụt đạn dược hiện nay là hệ quả của cuộc chiến với Iran mà Tổng thống Trump phát động không thông qua Quốc hội.

Trong khi đó, một số nghị sĩ Cộng hòa lại nhìn nhận vấn đề theo hướng khác. Họ cho rằng nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc Mỹ chuyển giao các hệ thống phòng thủ tên lửa Patriot cho Ukraine sau khi Nga mở chiến dịch quân sự năm 2022, dù một số đồng minh của Washington cũng đang sử dụng hệ thống này.

Theo ông Mark Cancian, đại tá Thủy quân lục chiến Mỹ đã nghỉ hưu và là cố vấn cấp cao tại CSIS, nguồn gốc của tình trạng hiện nay có thể được truy ngược về thời điểm kết thúc Chiến tranh Lạnh.



Các bệ phóng tên lửa Patriot được sản xuất bởi Mỹ. (Nguồn: AP)

Năng lực sản xuất chưa theo kịp nhu cầu

Theo ước tính của CSIS, Mỹ phóng hơn 1.000 tên lửa hành trình Tomahawk vào Iran và có thể phải đến cuối năm 2030 mới khôi phục hoàn toàn lượng dự trữ về mức trước xung đột.

Báo cáo cho biết mỗi năm Mỹ sản xuất chưa đến 200 tên lửa Tomahawk do số lượng đặt hàng trong quá khứ khá thấp. Tuy nhiên, nhà sản xuất Raytheon đang đặt mục tiêu nâng năng lực sản xuất lên hơn 1.000 tên lửa mỗi năm.

RTX, công ty mẹ của Raytheon, từ chối bình luận về các kết luận của CSIS vì chưa xem báo cáo này. Dù vậy, RTX cho biết đã đầu tư hàng tỷ USD để tăng sản lượng, trong đó có việc mở rộng các cơ sở sản xuất tại bang Alabama và Arizona.

Việc bù đắp hơn 1.000 tên lửa đánh chặn Patriot và gần 290 tên lửa THAAD cũng sẽ kéo dài đến giữa và cuối năm 2029.

CSIS cho biết Lockheed Martin đang tăng mạnh sản lượng đạn cho cả hai hệ thống. Tổ chức này cũng lưu ý rằng các đợt bàn giao THAAD "dường như đã được sắp xếp lại để ưu tiên nhu cầu của Mỹ hơn so với các đồng minh và đối tác".

“Việc chuyển giao tên lửa Patriot đang đặt Washington trước bài toán khó. Mỹ vừa phải bổ sung kho dự trữ của chính mình, vừa tiếp tục hỗ trợ Ukraine đối phó các đợt tập kích tên lửa từ Nga, đồng thời đáp ứng nhu cầu của 17 quốc gia khác đang sử dụng loại tên lửa đánh chặn này”, báo cáo nhận định.

Lockheed Martin cho biết tập đoàn đang đầu tư 9 tỷ USD từ nay đến năm 2030 nhằm mở rộng năng lực sản xuất. Hãng khẳng định đã đạt được những kết quả bước đầu trong việc đáp ứng nhu cầu đạn dược ngày càng tăng, trong đó bao gồm việc khai trương một cơ sở sản xuất mới tại bang Alabama vào tuần trước, cùng mạng lưới hơn 20 cơ sở sản xuất khác trên khắp nước Mỹ.