Tin Tức Văn Nghệ Thời Sự Hải Ngoại

[music123]

Thanh Thanh Tâm hơn 10 năm ở Mỹ vẫn giữ 'lửa' với cải lương

7/17/23

Nghệ sĩ cải lương Thanh Thanh Tâm nói hơn 10 năm ở Mỹ dù làm nhiều nghề mưu sinh, chưa bao giờ hết tình yêu dành cho cải lương.

Đầu tháng 7, Thanh Thanh Tâm làm giám khảo giải thưởng Út Trong - cuộc thi trực tuyến tìm tài năng ca cổ trong và ngoài nước, do nghệ sĩ Linh Huyền tổ chức. Dịp này, chị nói về 10 năm mưu sinh ở Mỹ cùng tâm huyết với cải lương dù sống xa quê.

- Nhiều năm kín tiếng, vì sao chị trở lại làm giám khảo cải lương?

- Ban đầu tôi đắn đo vì lâu không xuất hiện trước công chúng. Nhưng sau khi nghe ca sĩ Quang Thành - đàn em thân thiết, người tham gia trong ban giám khảo - nói về ý nghĩa của cuộc thi, tôi đồng ý. Nghệ sĩ Út Trong cũng là người thầy từng dẫn dắt tôi vào nghề. Tôi chưa bao giờ vơi "lửa nghề", mong góp một phần sức mọn để tình yêu ca cổ được tiếp nối qua các thế hệ.

Việc sắp xếp trở lại với tôi khá khó khăn. Từ lâu, tôi không mưu sinh bằng nghề hát, có khi vài ba tháng mới đi diễn một lần, chủ yếu cho đỡ nhớ. Tôi làm một lúc nhiều việc, như kỹ thuật viên facial (làm mặt), làm nail. Tôi thường dậy từ 5h30, chuẩn bị cơm nước cho hai con và mình mang theo, vừa vệ sinh lại vừa rẻ hơn ăn ngoài. 21h, tôi mới về đến nhà. Hơn 10 năm qua từ khi sang Mỹ, gần như ngày nào tôi cũng như thế.



Sắc vóc Thanh Thanh Tâm thập niên 1990. Ảnh: Nhân vật cung cấp


- Chị nhớ gì về giai đoạn chật vật nơi đất khách?

- Tôi qua Mỹ năm 2012 sau khi ly hôn, phải tự lực cánh sinh trong mọi chuyện. Trong nước, tôi là cô đào được các bầu show săn đón. Sang đây, tôi chấp nhận làm lại từ đầu. Tiếng Anh không rành, tôi xin vào làm cho các cơ sở spa của người Việt. Mới đầu, môi trường làm việc không phù hợp, tôi chuyển hết tiệm này sang tiệm khác.

Có thời gian, đi dọn bàn, thu ngân cho một tiệm phở, tôi bị một quản lý nhỏ hơn tôi nhiều tuổi quát mắng. Tối về nhà, tôi tủi thân, ngồi khóc, nhưng vực dậy bản thân bằng cách tự nhủ lặp đi lặp lại: Phải cố lên. Nơi đây không thoải mái như lúc còn ở quê nhà, tôi không cho phép bản thân đau ốm. Tôi quan niệm: Nghề nào cũng là nghề, tư cách con người mới quan trọng. Miệt mài vừa học vừa làm, đến nay, tôi có hai bằng chuyên về facial và nail, do trung tâm đào tạo nghề của Mỹ cấp.

- Động lực nào giúp chị vượt qua giai đoạn đó?

- Hai con là lý do khiến tôi cố gắng từng giây từng phút. Thâm tâm, tôi thấy có lỗi với các con vì đã không thể giữ cho con một mái ấm có mẹ và có cha. Ca Dao - con gái đầu, 38 tuổi - tốt nghiệp đại học về chuyên ngành thông tin, đã đi làm. Con trai Kim Tuyền, 25 tuổi, cũng đã trưởng thành, hiện quản lý một tiệm bánh trong khi đang học năm thứ hai ngành y tá. Tôi thích chăm sóc các con, xem đó là niềm vui, ví dụ như hàng ngày được chở con đi làm.

Tôi cũng nhận được tình cảm đong đầy của người Việt ở hải ngoại. Thời gian tôi làm việc ở tiệm phở, nhiều khán giả nhận ra, thương cho hoàn cảnh nên dúi tặng vài trăm USD. Vài người thủ thỉ động viên: "Cố lên nha cưng, công việc nào cũng như nhau". Thỉnh thoảng vài ngày, có khán giả gửi bó hoa đến nơi tôi làm, rồi đồng nghiệp hay tin, đến ăn ủng hộ.



Nghệ sĩ cải lương Thanh Thanh Tâm ở tuổi 60. Ảnh: Nhân vật cung cấp

- Sau đổ vỡ, chị nghĩ gì về việc kết hôn lần nữa?

- Nhiều người thấy tôi cực quá, ngỏ ý: "Lấy anh đi, khỏi phải đi làm cực khổ". Tôi từ chối vì không tự tin việc đi thêm bước nữa. Ngoài ra, tôi đã quen tự lập một mình từ lâu. Xe bể bánh khi đang chạy, tôi cũng tự thay được. Người quen hay khuyên tôi nên nhận lời yêu một người nào đó để đỡ đần phần nào, nhưng nhiều năm qua, tôi vượt qua tất cả bằng nghị lực. Tôi tự thấy cuộc sống bên các con đã quá yên ổn nên không muốn xáo trộn.



- Chị lên kế hoạch cho tuổi xế chiều ra sao?

- Tôi dành dụm tiết kiệm đủ lo cho tương lai sau này. Tôi không có nhu cầu tiêu xài nhiều vì vốn quen dè sẻn. Chiếc xe cũ bị móp một bên cửa, tôi vẫn chưa sửa vì thấy sử dụng bình thường. Lâu lâu, tôi mới tự mua chiếc áo cho mình, mà giá cũng chỉ năm, sáu USD, không biết đến đồ hiệu.

Tôi vẫn muốn sống bên các con đến khi nào chúng lập gia đình, dọn ra ở riêng. Ca sĩ Quang Thành khuyên tôi nên chuyển lên khu Dallas - nơi cậu ấy sống - vì mức thu nhập ở đây cao hơn. Nhưng tôi không muốn vì sợ thay đổi nơi chốn, ảnh hưởng đến việc học, việc làm của các con. Ca Dao lo tôi đi làm vất vả, nói mẹ cứ ở nhà nghỉ ngơi, để các con lo. Nhưng tôi không làm vậy được vì tiền thuê nhà là cả một vấn đề. Nếu tôi gặp chuyện, để các con gánh hết thì tội nghiệp.

Còn sức, tôi sẽ còn lao động. Sau này, dựng vợ gả chồng cho con xong, tôi sẽ tìm một viện dưỡng lão để tận hưởng tuổi già.



Thanh Thanh Tâm về nước thăm mộ tài tử Vũ Linh hồi tháng 6. Ảnh: Thanh Hiệp

- Chị còn ấp ủ tâm nguyện nào cho nghề hát?

- Dù thỉnh thoảng mới đi diễn, tôi vẫn thường tự tập hát, luyện thanh ở nhà để tránh bị tù hơi, quên tuồng. Tôi từng rơi vào giai đoạn tuyệt vọng khi chứng kiến nhiều mất mát. Những người thân yêu như nghệ sĩ Ngọc Đáng, Vũ Linh lần lượt qua đời, động lực ca hát trong tôi cũng vơi đi phần nào. Nhưng tôi biết chỉ cần khoác bộ đồ diễn, lửa nghề sẽ "cháy" trở lại trong tôi.

Sau này, tôi muốn mở lớp truyền nghề cho nghệ sĩ trẻ, hướng dẫn kỹ thuật hát Hồ Quảng, tuồng sử, cải lương xã hội. Đó là cách tôi trả ơn tổ nghiệp khi không còn được đứng trên sân khấu.

Thanh Thanh Tâm sinh năm 1963, tên thật là Nguyễn Thị Thanh Thanh, cha là nghệ sĩ Nam Hùng, mẹ là nghệ sĩ Thanh Thanh Hoa. Chị từng đoạt Huy chương vàng Trần Hữu Trang 1991 - năm đầu tiên tổ chức, cùng Vũ Linh, Phương Hồng Thủy, Thanh Hằng, Tài Linh, Ngọc Huyền. Từ đó, chị tỏa sáng bởi lối ca diễn ngọt ngào, gây chú ý với loạt vở Đêm phán xét, Kiều Nguyệt Nga, Rạng ngọc Côn Sơn, Chuyện cổ Bát Tràng, Án Phi Giao. Khi chị đóng chung Vũ Linh, cả hai tạo thành cặp song ca ăn ý, được xem như "tình nhân sân khấu".

Năm 2012, nghệ sĩ sang Mỹ định cư.

Mai Nhật

[music123]

Thanh Thanh Tâm tuổi 60 ở Mỹ: Thuê nhà làm nail, sống cô đơn bên 2 con

Gia Bảo 7/17/23

Tuổi 60, cô đào lừng danh một thuở Thanh Thanh Tâm hài lòng cuộc sống bình yên, lặng thầm bên 2 con, nguyện không kết hôn nữa.

11 năm nuốt nước mắt ở xứ người vì con

- 11 năm ở Mỹ, chị sống sao?

Tôi đang làm việc 5 buổi/tuần tại một cơ sở chăm sóc da, cụ thể là mát-xa mặt, nặn mụn... nghỉ thứ Hai và thứ Ba. Những ngày spa đông khách, tôi sẽ kiêm làm móng.

Năm 2009 mẹ mất, tôi đau buồn quá, thêm nhiều chuyện buồn phiền khác xảy ra, con trai sẵn có quốc tịch Mỹ nên quyết định sang đây sống để 2 con có tương lai tốt đẹp hơn.

Trước khi định cư, tôi đã tìm hiểu rất kỹ, chuẩn bị tâm lý sống ở xứ người nhưng vẫn chịu nhiều cú sốc những năm đầu. Như bao người, tôi cũng đi học lấy chứng chỉ hành nghề làm móng, chăm sóc da.

Tôi bị khách mắng mỏ, bị quản lý đáng tuổi con nạt nộ. Nhiều đêm tôi tủi thân bật khóc rồi tự động viên, ngày mai đi làm bình thường.

Do tôi làm việc nặng, bệnh thoát vị đĩa đệm và thoái hóa đốt sống cổ tái phát, rất đau. Ngoài ra, tôi cũng bị cao huyết áp, mỗi ngày chỉ cần uống 1 viên thuốc.




Thanh Thanh Tâm ngày ấy - bây giờ.

Dù vậy, 11 năm ở Mỹ, tôi có không ít kỷ niệm vui. Thời làm thu ngân ở tiệm phở, tôi hay chủ động phụ bưng bê, dọn bàn, được khán giả nhận ra dúi vào tay mấy tờ 50, 100 USD. Có ngày, người ta gửi 1 bó hoa đẹp có thiệp viết tên tôi trên đó.

Một vài khán giả lớn tuổi từng đề nghị hỗ trợ tôi mở tiệm, làm quản lý nhưng tôi từ chối vì không muốn mang ơn, mắc nợ ai.

Tôi làm tiệm nào cũng được chủ thương còn đồng nghiệp không ưa. Nếu đã làm, chắc chắn tôi là nhân viên chăm chỉ, cẩn thận, không phải bà nghệ sĩ lơ mơ học làm đẹp.

Các chủ tiệm ưu ái tôi lắm, cho phép sử dụng ghế, giường của khách để nghỉ ngơi dù tôi không bao giờ động vào. Vậy mà vẫn bị các thợ khác khó chịu, gây sự. Dần dần, tôi học được cách nhịn nhục.

Tôi không nề hà chuyện làm công việc chân tay dù đến giờ vẫn thấy không phù hợp, chẳng qua tôi ép mình hòa hợp để sống tiếp.

Ba mẹ con đủ khả năng mua nhà nhưng ở thuê ổn định, an toàn hơn. Mỗi tháng tôi trả toàn bộ phí thuê khoảng 2.000 USD; đổi lại nếu phải chuyển nhà hoặc xảy ra chuyện gì, tôi vẫn xoay xở được.


Mỗi ngày, tôi dậy lúc 5h30 để lo bữa ăn cho 3 mẹ con trong cả ngày dài làm việc. Tôi nấu nướng vừa tiết kiệm vừa đảm bảo dinh dưỡng, nếu không các con sẽ ăn mì gói hoặc thức ăn nhanh.

Ngày nghỉ, tôi tranh thủ dọn dẹp, giặt giũ, đi chợ và sơ chế thực phẩm bỏ tủ lạnh cho cả tuần. Nếu có show, tôi sẽ dành thêm vài tiếng để tự tập hát, diễn.

Tính tôi không se sua, bề nổi từ xưa. Tôi không biết đồ hiệu là gì, không thích đi mua sắm. Tôi mặc chiếc áo 5-6 USD nếu thích, đi chiếc xe bị móp cửa hơn 10 năm vẫn vui vẻ.

Tôi tự làm hầu hết việc, từ sửa sang lặt vặt trong nhà đến thay bánh xe bị hư giữa đường. Ở Mỹ 11 năm, tôi vẫn không rành tiếng Anh nên thường chủ động những tình huống có thể xảy ra.

Đôi lúc tôi thấy mệt mỏi, căng thẳng, chỉ biết tự nhủ "mình làm được" vì không thể làm khác đi điều gì. Hai con và tình yêu dành cho nghề cải lương là nguồn động lực lớn để tôi vượt qua khó khăn.

- Hoạt động nghệ thuật của chị ở Mỹ thế nào?

Tôi hiếm nhận show, có khi 4-5 tháng mới lên sân khấu. Tôi cần tiền nhưng đặt nghề nghiệp lên hàng đầu vì không muốn tiếp tay cho những chương trình gây ảnh hưởng không tốt đến bộ môn.

Ngày xưa, tôi từng yêu cải lương đến mức sẵn sàng chết trên sân khấu; đến nay vẫn yêu nghề nhưng biết chấp nhận thực tế, lựa chọn phù hợp với cuộc sống hiện tại.





Thanh Thanh Tâm được nhận định là cô đào ăn ý, xứng đôi Vũ Linh nhất.

Mấy năm gần đây, lần lượt đồng nghiệp thương quý qua đời như cô Ngọc Đáng, anh Vũ Linh... khiến tôi hụt hẫng, tuột cảm xúc.

Thời gian này tôi đang thử sức với vai trò truyền nghề. Nếu một ngày ca không còn hay, nhan sắc phai tàn, tôi sẽ lui hẳn về hậu trường, không bao giờ cố lên sân khấu.

- Các con của chị hiện ra sao?

Ca Dao (38 tuổi) và Kim Tuyền (25 tuổi) vẫn khỏe mạnh. Riêng cậu con trai vừa học năm 2 chuyên ngành y tá tại một trường đại học địa phương, vừa làm quản lý một trong chuỗi cửa hàng của thương hiệu cà phê, bánh ngọt nổi tiếng ở Mỹ. Con bị gián đoạn việc học 3 năm do tôi dọn nhà về sống ở Houston.

Nhiều người thường nói để con cái tự lập, đừng chăm sóc quá. Tôi lại luôn thấy có lỗi vì không cho các con một mái ấm trọn vẹn, có đủ cha mẹ. Chưa kể, chăm sóc con là hạnh phúc của người mẹ mà.

Hai con cũng rất thương mẹ, nhiều lần kêu tôi nghỉ làm để tụi nó nuôi. Tôi còn sức, không muốn ngồi nhìn các con gồng gánh các khoản phí hàng tháng



Thanh Thanh Tâm bên 2 con.


- Chị vẫn một mình sau ngần ấy năm?

Mười năm trước, nhiều người theo đuổi, nói: "Lấy anh đi, anh lo hết cuộc sống, em không phải làm lụng tay chân nữa". Bây giờ vài người đến ngỏ lời, tôi vẫn từ chối để họ khỏi trông đợi. Sau 2 cuộc hôn nhân, tôi không tự tin sẽ có được hạnh phúc nếu lại kết hôn.

Có người lúc chào hỏi tôi rất lịch sự nhưng khi tìm hiểu về các con lại nhận xét này nọ, tôi không bao giờ trả lời tin nhắn nữa.

Tôi không thích tiêu tiền của người khác. Thời sống với ba Ca Dao, tôi vẫn mua đồ yêu thích bằng tiền túi, tiền của anh ấy xài rất dè sẻn. Nhờ tính cách này, không ai có thể dựa vào tiền bạc mà nói nặng, sai khiến tôi.

Trên đời không ai mang tiền đến cho mình mà không đặt điều kiện. Tôi không muốn ở trong mối quan hệ mà mình không có tiếng nói.

- Chị đâu nhất thiết kết hôn, đôi khi người phụ nữ chỉ cần một chỗ dựa tinh thần?

Tôi không tin có người đàn ông nào đến bên mình không vì cái gì. Cuộc sống đang rất tốt đẹp, tôi không muốn thay đổi. Thú thật, tôi khó tính quá, có lẽ không thể tìm thấy một người đúng ý.

Nhiều năm nay, tôi sống quen với việc không cần ai chia sẻ. Nếu có gì vui, tôi chia sẻ với các con, giấu nỗi buồn vào trong rồi từ từ trút nó đi.



Thanh Thanh Tâm hiện tại.


Tôi đã thu xếp xong đời mình trong 10 năm tới. Nếu các con lập gia đình vẫn muốn sống với mẹ, tôi ở đây, ngược lại sẽ vào viện dưỡng lão hoặc mua một căn nhà nhỏ sống một mình.

Cuộc sống hiện tại bận rộn quá, đã lâu tôi không có thời gian tụng kinh, đi chùa. Tôi muốn dành những năm cuối đời tụng kinh mỗi khi thức dậy và trước lúc ngủ, sống bằng tiền trợ cấp của Chính phủ và thỉnh thoảng làm một vài công việc vừa sức.

Tôi cũng mua bảo hiểm, nếu ngày mai đau bệnh hoặc không thức dậy nữa, Chính phủ sẽ lo thay vì để các con chịu áp lực tài chính.

- Sao chị có thể nói điều ấy bình thản đến vậy?

Có thể bạn xót tôi nhưng đây là cuộc sống bình thường ở Mỹ. Tôi muốn làm hết bổn phận của người mẹ trước khi sống và làm điều mình muốn. Có lẽ, thỉnh thoảng tôi thấy cô đơn nhưng sẽ ổn thôi.

60 tuổi, tôi đã đi qua cuộc đời dài thăng trầm, có vinh quang có đau đớn. Vì vậy, quãng đường cuối cùng sắp tới bằng phẳng hay gập ghềnh không quan trọng nữa.